ابوالفضل مکرمی‌فر  اظهار کرد: آیین نخل‌گردانی یکی از عناصر اصلی و اساسی نظام آیینی عاشورای مزینان را شکل می‎دهد که در گروه عادت‌ها و رسم‌های اجتماعی، آیین‌ها و جشن‌ها در فهرست آثار ملی قرار گرفت.

وی ادامه داد: در نظام آیینی عاشورای مزینان دو عنصر آیینی نخل و تعزیه نقشی اساسی و تعیین ‎کننده ایفا می‎‌کند. حضور برجسته عناصر آیینی در مزینان با آیین نخل‌آرایی در روز تاسوعا آغاز، با نخل‌‎گردانی در صبح عاشورا تداوم و در نهایت تعزیه‌‎خوانی در روز عاشورا پایانی بر آن است.

مدیر کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خراسان رضوی در خصوص ضرورت ثبت این اثر خاطرنشان کرد: با توجه به اینکه این یک حرکت خودجوش از سوی اهالی است و از جانب هیچ ارگان و نهاد دولتی حمایت نمی‌شود، ثبت این واقع از تحریف موضوع جلوگیری می‌کند.

مدیر دفتر ثبت آثار تاریخی فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان رضوی در ادامه با بیان این که این پرونده متمرکز بر آیین نخل در روستای مزینان است، به ایسنا گفت: آیین نخل صبح روز تاسوعا با اقدام متولیان برای آراستن نخل آغاز می‌شود، در این روز متولیان با حرکت کردن در روستا و حضور در در منازل اهالی پارچه‎‌های مورد نیاز را جهت تزیین نخل گردآوری می‌‎کنند.

محمود طغرایی تصریح کرد: در نهایت تا ظهر تاسوعا تمامی پارچه‎‌های مورد نیاز گردآوری شده، کار آراستن نخل آغاز می‌شود، این کار تا پاسی از شب ادامه می‎‌یابد؛ نکته جالب توجه این است که کار آراستن نخل در قالب چند گروه دودمانی که وظایف هریک از پیش مشخص و تعیین شده است، صورت می‎‌گیرد. انجام این وظایف به صورت موروثی در انحصار دودمان‎‌های خاص و مشخص روستا است، که این موضوع خود نشانگر مشارکت دودمان‎‌های مختلف روستا در فرآیند نخل‌‎آرایی است.

وی اضافه کرد: در ساعات پایانی شب عاشورا در حالی که نخل‌آرایان درحال آراستن و آمادسازی نخل هستند، هیأت‎‌های عزاداری تکای روستا به محل نخل‌‎آرایی مراجعه می‌‎کنند و به نوحه‎‌خوانی و عزاداری در مجاورت نخل می‎‌پردازند. در نهایت، صبح عاشورا نخل از محل آراستن که امروز در یخچال سنتی در مجاورت چاپارخانه روستا است، به میدان امام حسین(ع) روستا منتقل می‌شود.

مدیر دفتر ثبت آثار تاریخی فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان رضوی تصریح کرد: پس از آنکه تمام اعضاء هیأت عزاداری مزینان به میدان مراجعه کردند، نخل‎‌گردانی آغاز می‌شود. نخل در مسیر مشخص به سمت روستای بهمن‌آباد حرکت می‌‎کند و با توقف در محل موسوم به امام‎زادگان بهمن‌‎آباد برای دقایقی با مردم بهمن‌‎آباد به عزاداری مشترک می‎‌پردازند.

طغرایی ادامه داد: سپس نخل به همراه مزینانی‎‌ها به سمت مزینان باز می‌‎گردد، در نهایت با چرخیدن نخل در کل روستا، نخل و هیأت عزاداران به محلی در روستا که معروف به قتل‌گاه و محل اجرای تعزیه است، حرکت می‌‎کنند. با رسیدن نخل و مردم به محل مذکور کار تعزیه‌‎خوانی آغاز و کارِ نخل‌گردانی پایان می‌‎یابد و در غروب عاشورا نخل در محل آراستن در، به اصطلاح باز می‎‌شود.

منبع:ایسنا

مرتبط:

آبشار کشیت کرمان

نخل‎برداری؛ آیینی دیرینه در سوگواری مردم مهریز