نوشته‌ها

آشنایی با مجموعه تاریخی بازار اردبیل

مجموعه تاریخی بازار اردبیل در میانه شهر و در طرفین خیابان امام خمینی واقع گردیده و به جهت قدمت و دارا بودن معماری سنتی از بازارهای تاریخی و جالب توجه ایران به شمار می آید و چون دیگر بازارها مشتمل بر راسته ها، تیمچه ها، سراها و مسجد و گرمابه است.

در قرن هفتم و هشتم بازار اردبیل رونق فراوان داشته‌ است. در دوره‌ های بعد، قسمتی از بازار بزرگ و تیمچه‌ ها و سرا ها از موقوفات بقعه شیخ صفی‌ الدین اردبیلی بشمار می‌ رفت و درآمد و عواید حاصله به‌ مصرف مخارج این بقعه می‌ رسید.

شهر باستانی و تاریخی اردبیل از دیر باز به علت داشتن تاریخ مطول و موقعیت خاص سیاسی و اجتماعی خود، دارای سوابق فروانی در فعالیتهای اقتصادی بوده و بازار به عنوان مرکز جریانات داد و ستد همواره در شکوفایی اقتصادی شهر سهم به سزایی داشته‌ است. با توجه به قرار گرفتن اردبیل در مسیر جاده ابریشم، این شهر سالها از موقعیت بازارهای وسیع و پر رونق قاره‌ای برخوردار بوده‌ است. نزدیکی اردبیل به گیلان به عنوان قطب پرورش ابریشم و نیز قرار گرفتن اردبیل در معبر دو شهر استامبول و ازمیر، در گذشته باعث می‌ شد بازرگانان فراوانی جذب این شهر شوند.

بازار اردبیل از سابقه طولانی و درخشانی برخوردار است. مقدسی و اصطخری (قرن چهارم ه.ق)، بازار اردبیل را به شكل صلیبی توصیف می كنند كه در میانه آن مسجد قرار داشته است.

جهانگردانی همچون بودلف که در قرن چهارم سفرنامه خود را تدوین کرده، اردبیل را شهری پر نعمت خوانده‌اند که علاوه بر مواهب طبیعی از معادن قابل توجهی نیز برخوردار بوده‌است. یاقوت حموی نیز که در قرن هفتم به اردبیل آمده از صنایع اردبیل و کیفیت بالای آنها حکایت کرده‌است. برخی متاخرین همچون اصطخری در کتاب «مسالک و الممالک» و مقدسی در کتاب «احسن التقاسیم» اردبیل را بزرگترین شهر آذربایجان خوانده‌اند. در دوران صفویه، شهر اردبیل به خاطر وجود مقبره شیخ صفی الدین از اعتبار و حیثیت خاصی برخوردار بوده و چون این شهر خواستگاه شاهان صفوی بود، دوران صفوی دوران شکوه و رونق این شهر بود. در آن دوران جهانگردان مشهور بسیاری از این شهر بازدید کرده‌اند که از جمله آنها می‌توان به تاورینه، پی یترودولاواله، آدام اوله آروایس و مسیو ژوبر فرانسوی اشاره کرد.

بازار اردبیل

بنای امروزی بازار اردبیل در برخی از قسمت‌ها متعلق به دوره صفوی است که بعضی از سراها و تیمچه‌ها و راسته‌ها در ادوار بعد از آن مرمت و احیا شده‌است. آنگونه که در منابع معتبری همچون صریح الملک آمده در قرن دهم هجری در زمان حکومت شاه طهماسب اول، بازارهای اردبیل از رونق بسیار زیادی برخوردار بوده‌است. دکاکین فراوانی که تعدادشان از صدها باب بیشتر است در بازارهای اردبیل از طریق نیابت تولیت آستانه شیخ خریداری شده و وقف بقعه شیخ صفی الدین گردیده‌است. در کتاب صریح الملک از بازار بقالان، بازار کرباس فروشان، بازار قصابان، بازار منادی و بازارهای میخچه گران، خفافان، خراطان، سراجان، حدادان، بازار والی الالواح و بازار قیصریه و از دهها سرا و تیمچه نام برده شده‌است. چنین به نظر می‌رسد که در زمان صفویه وسعت و رونق بازار اردبیل فوق العاده چشمگیر بوده و نسبت به امروز از اعتبار بسیار بیشتری برخوردار بوده‌است.

معماری بازار اردبیل:

از لحاظ سبک معماری تاق تمام جناقی و گنبدها چهارتاقی و اغلب ساده‌است. طول تاقنمای مغازه‌ها به طور متوسط ۳ متر و قطر پایه تاقها ۸۰ سانتی متر است.

روشنایی داخل بازار از طریق روزنه های تعبیه شده در پوشش های گنبدی تامین می شود.

سرای خشكبارها از دو بازارچه موازی هم كه هر دو بر راسته بازار عمودند تشكیل شده و هر كدام دارای ۵ دهانه و ۵۱ مغازه است. سرای گلشن نیز مركب از دو بازارچه و یك سرا است و در مقابل سرای زنجیرلی واقع شده و به راسته بازار و راسته پیر عبدالملك مربوط می شود.

بخش اصلی سرا فضایی مستطیل شكل به ابعاد ۸۰/۳ × ۹۴/۹ متر می باشد كه پوشش آن متشكل از ۹ گنبد در میانه با چهار ستون مدور از سنگ خارا به ارتفاع ۷۵/۲ و قطر ۵۲% متر (یا ۵۲ سانتیمتر) و در اطراف بر جرزها نگهداری می شود. ستون ها دارای سرستون مكعب شكل بوده و طاق های زیرین گنبدها توسط تیرهای چوبی به یكدیگر اتصال یافته و مهار شده است.

از دیگر بخش های مهم بازار، چهار سوق یا بازار بزرگ قیصریه است. این بخش بنایی است مدور با گنبد كروی بلند و ساده . قطر بنا در پایین ۱۲ متر و ارتفاع تقریبی آن ۱۳ متر است.

بازار اردبیل

بخش زیرین بنا، بدون در نظر گرفتن پایه مغازه ها و امتداد بازارچه ها عبارت است از ۱۲ پایه كه با ۱۲ طاق جناغی زمینه را برای بر پایی گنبد فراهم ساخته است. در هشت طاق جناغی مغازه و در ۴ تای دیگر راهرو بازارچه ها تعبیه شده است. بر سر بازارچه شمال شرقی، سنگ نبشته ای به چشم می خورد كه به علت فرسودگی امكان قرائت آن وجود ندارد این سنگ نوشته حاوی نام بانی و تاریخ بنا بوده است. تیمچه و سرا و بازارچه زنجیرلی از دیگر بخش های مهم بازار اردبیل است كه به راسته بازار راه می یابد. سرای زنجیرلی بنای هشت ضلعی است (چهار ضلع اصلی و چهار ضلع فرعی) كه ابعاد اضلاع اصلی آن ۲۰/۱۰ متر می باشد صورت ۸ ضلعی در بالا با گوشه سازی به دایره تبدیل شده و گنبدی كروی و ساده ای بر فراز آن جا گرفته است.

بازار فعلی اردبیل که نظیر آن در برخی از شهرهای تاریخی ایران دیده می‌شود، در سال ۱۳۶۴ به علت احراز شرایط تاریخی در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید. در سالهای قبل از ثبت بازار، صاحبان مغازه‌ها و شاغلان این بازار ضربه‌های زیادی به آن وارد کردند و تا حد زیادی شکل سنتی آنرا تغییر دادند، با این وجود آنچه که هم اکنون نیز باقی مانده، ارزش این اثر تاریخی را به خوبی نشان می‌دهد. رونق تجاری بازارهای اردبیل و حفظ بافت و پیکر سنتی آن در دوره قاجار نسبت به زمان حال بیشتر بوده‌است. مراوده تجاری بین ایران و روسیه تزاری و رفت و آمدها و ارتباط مستقیمی که بین مردم آذربایجان ایران وقفقازوجود داشته باعث شده بود که شهر اردبیل از موقعیت خاص تجاری بهره مند باشد و به همین سبب دهها تیمچه سرای و کاروانسرا در اردبیل فعالیت داشته که پس از وقوع انقلاب بلشویکی در سال ۱۹۱۷ در روسیه و حاکمیت دولت بر امر تجارت و اقتصاد و قطع روابط مردم با یکدیگر، موجبات رکود تجارت و فعالیتهای اقتصادی را در اردبیل بوجود آورد و کاروانسراهای فراوانی که رونق خود را از دست داده بودند رو به ویرانی نهادند.

در شرایط موجود راسته‌های مجموعه بازار اردبیل عبارتست از راسته اصلی بازار، راسته پیر عبدالملک، راسته قیصریه، کفاشان، علافان، زرگران، سراجان، پنبه فروشان، مسگران، چاقوسازان و آهنگران و سراهای آنها عبارتست از سرای خشکبار، سرای گلشن، سرای وکیل، سرای زنجیرلو، سرای حاج احمد، سرای حاج شکر، سرای مجیدیه، سرای امام جمعه و سرای دوکچی.

مجموعه تاریخی بازار اردبیل در سال های اخیر از طرف سازمان میراث فرهنگی تعمیر و مرمت شده و به شماره ۱۶۹۰ به ثبت تاریخی رسیده است.

مرتبط:

خان كندی _زیباترین روستای اردبیل

آشنایی با آبشار سردابه اردبیل

پل معلق پیرتقی در اردبیل

دریاچه تفریحی شورابیل

دریاچه زیبای شورابیل یکی از زیباترین و دیدنی ترین دریاچه های ایران است که در استان اردبیل،۲ کیلومتری جنوب شرقی شهر اردبیل به طرف خلخال قرار گرفته است. این دریاچه در موقعیت جغرافیایی N381246 E481658 واقع شده است. دریاچه شورابیل در داخل شهر اردبیل واقع شده است و به خاطر این ویژگی اش مورد توجه مردم و مسئولان شهر می باشد.

شهرک های کوثر، مهر، راه و ترابری، دادگستری، و ولیعصر، و دانشگاه های محقّق اردبیلی، پیام نور، و علوم پزشکی، و نیز نمایشگاه بین المللی اردبیل در حاشیهٔ این دریاچه قرار گرفته اند.

علت نامگذاری این دریاچه به این دلیل بوده که در گذشته آب این دریاچه بسیار شور بوده ولی امروزه با افزودن مقداری آب شیرین از شوری آن کاسته شده به طوریکه در آن نوعی ماهی هم پرورش میدهند و در حال حاضر نیز نوعی ماهی قزل آلای رنگین کمان در آن پرورش داده میشود.

امروزه با افزودن آب شیرین به دریاچه که بیشتر از طریق  هدایت آب رودخانه بالخلو انجام یافته، وسعت این تالاب افزایش پیدا کرده و گستردگی آن به ۱۸۰ هکتار افزایش یافته است، همچنین از شوری آن کاسته شد و در نتیجه نمک ، املاح و لجن های آن به کلی از بین رفت.

تا پیش از افزوده شدن آب شیرین به این دریاچه، ساکنان منطقه و به ویژه کسانی که از ناراحتی پوستی و درد مفاصل رنج می بردند، از گل دریاچه به پوست خود میمالیدند و از گل آن به شهرهای دیگر نیز میبردند تا مصرف کنند؛ اما از زمانی که آب شیرین به آب دریاچه اضافه شده دیگر خاصیت درمانی خود را از دست داده است .

آب دریاچه از نزولات جوى و چشمه هاى آب شیرین و نیمه شور جنوب و داخل دریاچه و رودخانه بالخلو تامین می شود. پوشش گیاهى پیرامون دریاچه بیشتر نى و جگن است و در اطراف نیز جنگل کاریهایى صورت گرفته است. ماهى آزاد و ماهى قزل آلاى رنگین کمان و نیز پرندگان مهاجر آبزى و کنار آبزى از جمله مهمترین جانوران ساکن این دریاچه هستند

دریاچه تفریحی شورابیل

قدمت این دریاچه از دریاچه ارومیه بیشتر است. زمین شناسان معتقدند تالاب شورابیل در اواخر دوران سوم و اوایل دوران چهارم زمین شناسی شکل گرفته و کم کم درحریم شهری اردبیل قرار گرفته است.

بعلت احداث پارک جنگلی – تفریحی و استقرار تجهیزات مربوط به شهر بازی در اطراف کناره این دریاچه از عمده مراکز جذب گردشگر در سالهای اخیر شده است. راه این دریاچه آسفالت و دارای امکانات کامل رفاهی – خدماتی و بهداشتی و ارتباطی است.

پرنده های مهاجر این منطقه:

سالانه صدها هزار پرنده مهاجر با اولین نشانه های پاییز از شمال سرد به سوی جنوب گرم مهاجرت کرده و در دریاچه هاو تالاب های ایران زمستان گذرانی میکنند.

بخش بزرگی از این پرندگان در مسیر مهاجرت خود وارد استان اردبیل شده و در زیستگاههای آن به صورت موقت مانده و یا تمام فصل سرد را سپری میکنند. فرود دهها هزار پرنده مهاجر در روزهای نیمه دوم آبان ماه هر سال، زیبایی این تالاب طبیعی را دو چندان می کند. پلیکان های خاکستری، اردک چشم طلایی، اردک تاجدار ، غاز خاکستری ، غاز، زنگوله بار، عروس، باقرقره، باکلان کوچک و لک لک سیاه از پرندگان مهاجر و از پرندگان بومی دراج ، قرقاول ، مرغابی ، خوتکا ، چنگر، قو، حواسیل، آنقوت و کاکایی در فصول پاییز و زمستان در استان اردبیل مشاهده میشوند.

دریاچه تفریحی شورابیل

 

این دریاچه از مناطق شکار ممنوع استان اردبیل می‌باشد.

امکانات رفاهی تفریحی:

این دریاچه دارای امکانات تفریحی، ورزشی و فرهنگی بسیاری است از جمله : اسکله قایقرانی، دو میدانی، دوچرخه سواری، باغ وحش، هتل های مجهز و زیبا، گنجینه تاریخ طبیعی، نمایشگاه بین المللی و بازارچه صنایع دستی، مجموعه شهر بازی، رستوران در وسط دریاچه و…که می تواند مورد استفاده گردشگران قرار گیرد. این مجموعه مجتمع تفریحی کوثر نامیده شده است.

جهت اقامت توریست خارجی و میهمانان داخلی هتل شورابیل با درجه‌ بندی دو ستاره در ساحل شمالی دریاچه و مجتمع توریستی کوثر با درجه بندی سه ستاره و با امکانات چهل و شش واحد سوئیت ویلائی و سالن کنفرانس و سالن همایش و دوباب رستوران، کافی شاپ، کافی نت و سالن ورزشی در زمینی به وسعت ۲۶۱۲۵ متر مربع در ساحل جنوبی دریاچهٔ شورابیل ساخته شده است.

مرتبط:

آشنایی با روستای گیلوان اردبیل

پل معلق پیرتقی در اردبیل

دریاچه نئور _بزرگترین دریاچه طبیعی اردبیل

آشنایی با روستای گیلوان اردبیل

روستای گیلوان در مرز استان‌های اردبیل و گیلان، بین شهرهای خلخال و رشت قرار دارد

این روستا از توابع بخش شاهرود شهرستان خلخال است و در ‏۶۵‏ کیلومتری جنوب شرقی این شهرستان و ۴۵ کیلومتری رشت واقع است.

روستای گیلوان از شرق به استان گیلان از جنوب به روستای علی آباد و ماد جولان، از باختر به روستای شال و از شمال به جنگل‌های تالش متصل می‌شود. ارتفاع این روستای کوهپایه‌ای از سطح دریا ۱۰۸۰ متر است و آب و هوای آن در زمستان‌ها سرد و در تابستان‌ها معتدل است.

گورستان باستانی روستا کشف شده در منطقه خانقاه گیلوان، نشانگر بومی بودن قوم گیلوان در این روستاست. مردم روستای گیلوان به گویش‌های تاتی و تالشی حرف می‌زنند.

مزار مقدس امامزاده عین علی (ع) در دل باغات سیب و گردو و گیلاس و در بالای تپه‌ای در خانقاه گیلوان قرار گرفته و برای رسیدن به این امامزاده باید از باغ‌هایی که کوه‌های سرافراشته آن را در بر گرفته، گذشت.

براساس سرشماری سال ۱۳۷۵، روستای گیلوان ۲۰۴ نفر جمعیت ساکن داشته است که در سال ۱۳۸۵ به ۱۲۰ نفر کاهش یافته است. اما در فصل تابستان جمعیت روستا به ۲۰۰۰ نفر نیز افزایش می‌یابد.

اقتصاد روستای گیلوان بر پایه فعالیت‌های زراعی، باغ‌داری، دام‌داری و صنایع دستی استوار است. زراعت عمده روستا، کشت دیم است و گندم مهم‌ترین محصول دیمی آن است.

توتون، ذرت، سیب‌زمینی، یونجه و لوبیا از دیگر محصولات زراعی روستاست. زردآلو، سیب، به و گلابی از محصولات باغی آن است. محصولات مهم دامی آن عبارتند از: گوشت تازه و انواع لبنیات، پرورش طیور خانگی.

روستای گیلوان اردبیل

مردم روستا به ویژه زنان، با بافت و تولید صنایع دستی مانند گلیم، جاجیم، شال و جوراب در بهبود وضعیت اقتصادی خانوار نقش مهمی ایفا می‌کنند.

معماری روستای گیلوان به دلیل استقرار در ناحیه کوهستانی، از دیگر روستاهای استان اردبیل متفاوت است. سقف خانه‌ها گلی است و درهای ورودی و پنجره‌ها، برای جلوگیری از سرما کوچک انتخاب شده‌اند. در ساخت خانه‌های قدیمی از مصالح بومی سنگ، ملات کاهگل و چوب استفاده شده است.

چشم‏‌انداز رودخانه پر آب گیلوان، ارتفاعات پیرامون روستا، جنگل‏‌های انبوه و سرسبز و هوای مه‌آلود، تصویری رویایی پیشا روی گردشگران روستای گیلوان ترسیم می‌کند.

مراتع سرسبز و مزارع طلایی گندم، گرداگرد روستای گیلوان را در برگرفته‌اند. باغ‏‌های انبوه و پربار میوه از دیگر جاذبه‏‌های طبیعی این روستاست. مراتع زیبای روستا همانند گردنبند زیبایی روستا را در میان گرفته‌اند و درختان میوه و مزارع گندم جاذبه‌های آن را دو چندان کرده‌اند.

روستای گیلوان اردبیل

جاذبه‌های گردشگری روستای گیلوان:

قلعه خشتی: این قلعه متعلق به دوران هخامنشیان در وسعتی حدود ۶ هکتار ساخته شده است. به دلیل مرمت نکردن و کاوش‌های غیر اصولی در این منطقه بخش‌های اصلی قلعه از بین رفته است.

میرزا کوچک خان جنگلی: میرزا و یارانش پس از شکست نهضت به طرف کوه‌های گیلوان حرکت کردند ولی دچار بوران و طوفان گردیده و سرانجام زیر ضربات خرد کننده سرما و برف در ۱۱ آذر ۱۳۰۰، هنگامی که میرزا هوشنگ را به کول گرفته بود، از پای در آمدند. قبر میرزا کوچک خان به مدت ۴۴ سال در قبرستان پایین روستای گیلوان بوده و طبق درخواست نوه میرزا در سال ۱۳۴۴ نبش قبر صورت گرفت.

گورستان باستانی گیلوان: در سال ۱۳۸۵ در حین خاکبرداری از جاده ماسال گیلوان با کشف بقایای مربوط به اسکلت، کاوش‌های باستان‌شناسی در این منطقه شدت گرفت. فصل اول این کاوش‌ها در منطقه‌ای حدود ۱۰ در ۱۵ متر با کشف ۱۵ اسکلت آغاز شد. همچنین در فصل چهارم این کاوش‌ها، ۴ گور باستانی متعلق به دوران مفرغ کشف شد.

روستای گیلوان اردبیل

مراسم: مراسم عید نوروز، جشن سده و روز آبانگان، همانند سایر نقاط ایران در این روستا نیز برگزار می‌شود. روز سلطان، دروزه، ۴۵ نوروز و بنجک از جمله مراسم ویژه فصل بهار است و مراسم شب یلدا با رسوم یوله چله، قصه چله و سیومو برگزار می‌شود. اجرای ترانه‏‌های عاشیقی به زبان آذری، به ویژه در مراسم عروسی روستا متداول است. سرنا و دهل سازهای محلی این روستا است و در اجرای برخی آوازها و رقص‌های محلی نواخته می‌شوند.

صنایع دستی: صنایع دستی روستای گیلوان، شامل بافت انواع گلیم، جاجیم، جوراب و شال است.

پوشاک: پوشاک غالب مردم روستای گیلوان، لباس‌های محلی مشابه لباس‌های تالشی است. مردان از کلاه، شلوار، پیراهن جلو بسته با یقه هفت یا بسته، نیمه تنه یا جلیقه پشمی، شال و دستکش (در فصول سرد سال) استفاده می‌کنند. زنان روستا مانند زنان تالشی لباس می‌پوشند که شامل پیراهن بلند با دامن پرچین، جلیقه با رنگ تیره، پیژامه طرح‌دار و روسری‌های رنگی و منقش می‌باشد. استفاده از پارچه‌های رنگی و روشن، ویژگی پوشاک زنان روستا است. کودکان روستای گیلوان نیز از پوشاک محلی و معمولی استفاده می‌کنند.

غذاهای محلی: از انواع غذاهای محلی روستا می‌توان به آبگوشت شوربا، آبگوشت قورمه، انواع آش مانند ترش آش و آش رشته و واویشکا انواع غذاهای همراه با برنج و ماهی اشاره کرد.

مرتبط:دریاچه نئور _بزرگترین دریاچه طبیعی اردبیل

پل معلق پیرتقی در اردبیل

یکی از جاذبه های شناخته شده شهر هشتجین از توابع استان اردبیل پل معلق پیرتقی است. این پل معلق در نزدیکی روستای پیرتقی و در فاصله ده کیلومتری از شهر هشتجین قرار گرفته است.

این پل که در سال ۱۳۸۷ ساخته شده است ۷۰ متر طول و یک متر عرض دارد و بر فراز رودخانه همیشه خروشان قزل اوزن قرار گرفته است. پل از جنس چوب، طناب و سیم بوکسل است و از همان ابتدا برای تردد مهندسین و تکنسین هایی ساخته شده است که برای ساخت سدی بر روی رودخانه قزل اوزن مشغول مطالعات و بررسی شرایط منطقه بوده اند. این پل درست بر فراز محل برخورد دو رودخانه قزل اوزن و گیوی چایی قرار گرفته است. رودخانه قزل اوزن یکی از ناآرام ترین رودخانه های ایران است و همین امر سبب می شد تا به هنگام عبور از رودخانه به خصوص در فصول پربارش عبور از قزل اوزن غیر ممکن شود، بنابراین مسئولین ساخت سد این پل را برای عبور و مرور ساده تر مهندسین بنا کردند.

پل به دلیل مجاورت با روستای پیرتقی که اکنون خالی از سکنه است و تنها یک خانوار در آن سکونت دارد به پل پیرتقی شهرت پیدا می کند. پل در ارتفاع ۶۰ متری از کف رودخانه قزل اوزن قرار دارد و به هیج وجه برای عبور و مرور مردم و یا گردشگران مناسب نیست چرا که این پل ایمن سازی نشده است و تنها تحمل وزن مشخصی را داراست، اما قطعا تماشای این پل معلق و بسیار هیجان انگیز از پایین دست و یا از بلندای کوه های مجاور بسیار لذت بخش خواهد بود. اطراف این پل را پوشش طبیعی چشم نوازی فرا گرفته است که چشم هر بیننده ای را می رباید. در نزدیکی این پل علاوه بر رودخانه خروشان قزل اوزن چشمه های آب متعددی نیز قرار دارند که سبب سرسبزی و طراوت بیشتر این محیط شده است.

یکی از تفریحات رایج در اطراف این پل معلق زیبا که در چند سال اخیر رونق زیادی یافته است صخره نوردی و کوهنوردی است. مناظر زیبا و خروش رودخانه قزل اوزن هیجان این امر را بیشتر می نماید اما به خاطر داشته باشید که حتما با تجهیزات کافی به این منطقه مراجعت کرده و نکات ایمنی را رعایت فرمایید. بر بلندای رودخانه قزل اوزن و در نزدیکی پل معلق پیرتقی یک خط زیپ­لاین نیز قرار دارد که بسیار هیجان انگیز است. طبیعت بکر اطراف این پل هیجان انگیز سبب شده تا گردشگران بسیاری خود را به نزدیکی این پل معلق برسانند. اگر دلتان می خواهد تا عبور از روی یک پل معلق هیجان انگیز را تجربه کنید حتما سری به پل معلق مشگین شهر بزنید چرا که عبور از پل معلق پیرتقی گاهی تنها جان شما را به خطر می اندازد، بنابراین تنها با تماشای این پل بسنده کنید.

پل معلق پیرتقی در اردبیل

*نکته مهم*

از آنجایی که این پل در اصل برای کار مطالعه و احداث سد به طور موقت ساخته شده است، از استانداردهای لازم برای عبور و مرور زیاد افراد برخوردار نیست و عبور از آن خطر زیادی دارد. مسوولان میراث فرهنگی استان اردبیل نیز در مورد استفاده و عبور از این پل هشدار اداه اند و از گردشگران خواسته اند که به هیچ عنوان از روی پل عبور نکنند.”

چرا پل معلق پیرتقی احداث شد؟

در سال ۱۳۸۷ پژوهشگران شرکت سازنده ی سد قزل اوزون به منظور انجام مطالعات و آزمایشات خاک جهت اجرای سد پیرتقی به راحتی نمی توانستند از رودخانه عبور کنند. رودخانه ی قزل اوزون در بیشتر فصول سال پر آب است و تردد در آن دشوار است به همین جهت انجام این تحقیقات برای آن ها غیر ممکن شده بود. به همین دلیل پل پیر تقی برای تردد مهندسین و تکنسین ها احداث گردید، تا عبور و مرور از رودخانه برای آنها آسان شود.

سازندگان، این پل معلق را بر روی چهار عدد سیم بکسل محکم و قطور ساختند و تعدادی سیم بکسل به آن اضافه کردند تا لرزش های بیش از اندازه پل را برابر باد مهار کنند.

پل معلق پیرتقی در اردبیل

مسیر رفتن به پل معلق معلق پیرتقی

راحت‌ترین مسیر رفتن به این محل این است که از خلخال به سمت سه راه سرچم حرکت کنید بعد از گذاشتن از شهر کیوی و سه راه فیروز آباد ۱۲ تونل پیش روی شماست که بین تونل ۹ و ۱۰ سمت راست یک قهوه‌خانه موجود است که یک جاده خاکی در کنارش موجود است.

آن جاده خاکی را حدود ۳۰۰ متر با ماشین طی کنید. درختی را در کنار چشمه‌ای خواهید دید .آنجا می‌توانید ماشین خود را پارک کرده و باقی مسیر را پیاده بروید.

پیشنهاد ویژه

اگر برای دیدن پل پیرتقی رفتید حتماً از چشمه‌ی آب معدنی پیرتقی نیز دیدن کنید. در مسیر خاکی پیر تقی یک پل سیمانی ماشین‌رو قرار گرفته و بعد از آن، دو درخت بزرگ در کنار هم بر سر راه قرارگرفته‌اند. دقیقا در پایین دست آن دو درخت بزرگ و در میان علف‌های روییده شده ۲ چشمه در کنار هم قرار دارند که چشمه‌های آب معدنی پیرتقی هستند. این چشمه‌ها بهترین استراحتگاه طبیعی است که بعد از یک تجربه‌ی به یاد ماندنی خستگی خود را می‌توانید در آنجا برطرف کنید.

پل معلق پیرتقی در اردبیل

دیدنی ها و تفریحات

در بازدید از این پل مهیج می توانید فعالیت های زیر را انجام دهید:

۱- بازدید و گردش در رودخانه قزل اوزون

این رودخانه ی پر آب از کوه های کردستان سر چشمه می گیرد و در طی مسیرش زمین های کردستان، زنجان و خلخال را سیراب می کند و در انتهای مسیرش در پشت سد سفید رود به آرامش می رسد. در مناطق خاصی از این رود می توان به قایقرانی، ماهی گیری و آب بازی پرداخت.

۲- کوهنوردی و صخره نوردی

در اطراف پل پیر تقی صخره و ارتفاعاتی وجود دارد که می توان ساعاتی را به صخره نوردی و کوهنوردی اختصاص داد و خاطرات خوشی برای خود به ارمغان بیاورید. همچنین می توان با عکاسی و ثبت لحظات و مناظر عکس هایی ناب و زیبا به دست آورد.

۳- چشمه های آب معدنی بلاغ

در پایین دو درخت بزرگ در کنار هم، در میان علفهای روییده شده ۲ چشمه در کنار هم قرار دارند که چشمه های آب معدنی پیرتقی هستند. آب گوارا و خنک این چشمه ها بعد از بازدید از آن همه هیجان در پل، انرژی بخش است.

مرتبط:خانقاه و مجموعه بقعه شیخ صفی‌الدین در اردبیل

خانقاه و مجموعه بقعه شیخ صفی‌الدین در اردبیل

خانقاه و مجموعه بقعه شیخ صفی الدین در اردبیل، اینمجموعه از اوایل قرن شانزدهم تا اواخر قرن هجدهم به طول انجامید و محلی برای سلوک معنوی به رسم صوفیان بود.

خانقاه و مجموعه بقعه شیخ صفی الدین در اردبیل

ساخت این  مجموعه از اوایل قرن شانزدهم تا اواخر قرن هجدهم به طول انجامید و محلی برای سلوک معنوی به رسم صوفیان بود. در ساخت مجموعه،  برای استفاده بهینه از فضای موجود و ایجاد کاربری‌های متنوع (از جمله کتابخانه، مسجد، مدرسه، بقعه، آب انبار، بیمارستان، آشپزخانه، نانوایی و تعدادی دفتر کار) از فرم‌های معماری سنتی ایران استفاده شده است. مسیر دسترسی به بقعه شیخ از هفت بخش، به نشانه هفت وادی عرفان تصوف تشکیل شده که با هشت دروازه، به نشانه هشت نگرش تصوف از هم جدا شده‌اند. نما و فضای داخلی بقعه و تزئینات فراوان آن به خوبی باقی مانده‌اند و مجموعه چشمگیری از دست سازهای قدیمی را می‌توان دید. بقعه شیخ صفی‌الدین مجموعه‌ای نادر از اجزای معماری اسلامی در قرون وسطی می‌باشد.

شرح تاریخی

صوفی‌گری ( تصوف از صوف به معنی “پشمینه”  به زبان عربی و یا صفا یه معنی “پاکدامنی” برگرفته شده است) عموماُ به عنوان جنبه عرفانی و درونی اسلام و نه یک فرقه جداگانه، در نظر گرفته می‌شود. تصوف در قرن‌های نهم و دهم میلادی به عنوان جنبشی معنوی گسترش پیدا کرد و به عقیده برخی، عاملی مهم در گسترش اسلام و ایجاد یک فرهنگ جامع اسلامی در آفریقا و آسیا بود. این آیین در طول قرن‌های سیزدهم تا شانزدهم در سراسر جهان اسلام به عنوان یک فرهنگ قدرتمند دینی و فکری با آموزه‌های به خصوص خود (که توسط اساتید تصوف بر مبنای طریقت و احکام مختلف بنیان نهاده شده‌اند) رونق یافت و جلوه‌های ملموس هنری زیادی را به ویژه در آسیای مرکزی بر جای گذاشت.

اردبیل و حمله مغول‌ها

در زمان فتح ایران به وسیله مسلمانان، اردبیل بزرگترین شهر در شمال غربی ایران بود. بعد از حمله مغول‌ها این شهر ویران شد و به مدت سه قرن، تا زمانی که شیخ صفی‌الدین (۱۲۵۲ تا ۱۳۳۴ میلادی)، صفویه را بنیان نهاد و نام خود را بر این سلسه گذاشت، به همین حال رها شده بود.

خانقاه و مجموعه بقعه شیخ صفی‌الدین در اردبیل

شیخ صفی‌الدین و صوفی‌گری

شیخ صفی‌الدین از آموزه‌های شیخ زاهد گیلانی بهره برد و پس از مرگ استاد، بر جای او نشست و طریقت خود را گسترش داد. این طریقت، تصوف (برگرفته از صوفی‌گری صفویان) نام گرفت. شیخ، خانقاهی در اردبیل احداث کرد که بعدها به بقعه او تبدیل گشت.

ویژگی‌های مجموعه

مجموعه شیخ صفی‌الدین در ابتدا شهری کوچک و خود گردان متشکل از بازارها، حمام‌ها و میدان‌های عمومی، مکان‌های مذهبی، خانه‌های مسکونی و دفاتر کاری بود.

نقش و کاربری مجموعه و سلطنت صفویان

در دوران سلطنت شاهان صفوی، نقش و کاربری این مجموعه تغییر کرد و به خاطر وجود بقعه با ارزش موسس سلسه صفویه، به یکی از مهمترین مکان‌های ملی و سیاسی مبدل گشت. شاه اسماعیل، وارث شیخ صفی‌الدین و رهبر صوفی مسلک خانقاه، اولین شاه سلسله صفویه شد و تشیع را به عنوان دین رسمی کشور اعلام کرد.

خانقاه و مجموعه بقعه شیخ صفی‌الدین در اردبیل

اهمیت بقعه شیخ صفی‌الدین از نظر صفویان

صفویان در توسعه و تزئین ساختمان آرامگاه جد خود از هیچ هزینه‌ای دریغ نکرده و آثار هنری بسیاری را بنا کردند. افراد بسیاری برای زیارت بقعه شیخ صفی‌الدین به این مجموعه می‌آمدند و از قرن چهاردهم تا شانزدهم این مکان، مجموعه‌ای مذهبی بود متشکل از آثار برجسته هنری، تزئیناتی و باستان شناختی.

مراحل ساخت مجموعه

محققان چهار مرحله اصلی برای ساخت این مجموع تعیین کرده‌اند که مهمترین ساختمان‌ها در این چهار مرحله بنا شده و یا به طور قابل توجهی تغییر داده شده‌اند :

مرحله اول از سال ۱۳۰۰ تا ۱۳۴۹ میلادی: در این دوره طرح اولیه بقعه تنظیم شد و بناهای “خانقاه شیخ صفی‌الدین اردبیلی، حرم‌خانه، گنبد الله الله، ساحت، عمارت دارالحفاظ، شاه نشین، حیاط میانی و چله خانه جدید” ساخته شدند.

مرحله دوم از سال ۱۳۴۹ تا ۱۵۴۴ میلادی: در این دوره مقبره شاه اسماعیل و همچنین مقبره مادرش، دار الحدیث، جنت سرا، شهیدگاه و حیاط آرامگاه در قسمت جنوبی بقعه شیخ صفی‌الدین ساخته شدند. بیشتر این ساخت و سازها به قرن شانزدهم میلادی مربوط می‌باشند.

مرحله سوم از سال ۱۵۴۴ تا ۱۷۵۲ میلادی: چینی خانه (به شکل کنونی آن، دروازه شاه عباسی و حیاط باغ در این دوره بنا شدند.

مرحله چهارم از سال ۱۷۵۲ تا قرن بیستم میلادی: مدرسه، سرویس های بهداشتی، موتور خانه و گلخانه در این دوره و بیشتر در قرن بیستم ساخته شدند.

این بنا همچنان نقش خود را حفظ کرده و محلی برای عبادت و زیارت است .

مرتبط:

دریاچه نئور _بزرگترین دریاچه طبیعی اردبیل

آشنایی با دریاچه شورابیل

دریاچهٔ شورابیل دریاچه‌ای در اردبیل است که در خیابان دانشگاه مسیر دانشگاه محقق اردبیلی، دانشگاه علوم پزشکی و دانشگاه پیام نورقراردارد. این دریاچه یکی از جاذبه‌های طبیعی اردبیل می‌باشد که نتایج مطالعات زمین‌شناختی نشان می‌دهد که قدمت این دریاچه قدیمی‌تر از دریاچه ارومیه است. شورابیل تنها دریاچه طبیعی داخل شهری در ایران می‌باشد.

دریاچهٔ شورابیل در گذشته بسیار شور بوده است، ولی امروزه با افزودن آب شیرین به آن از شوری آن کاسته شده به‌طوری که نوعی ماهی قزل آلا در آن پرورش داده می‌شود و گستردگی آن به ۱۸۰ هکتار افزایش یافته است. این دریاچه دارای امکانات تفریحی، ورزشی و فرهنگی بسیاری است که از آن جمله می‌توان به امکانات قایق رانی، پیست دو و میدانی، پیست دوچرخه سواری، باغ وحش، تعدادی هتل (مجتمع توریستی کوثر و هتل شورابیل)، یک شهر بازی روباز ویک شهر بازی سرپوشیده اشاره کرد. دریاچهٔ شورابیل از مناطق شکار ممنوع استان اردبیل می‌باشد.

دریاچهٔ شورابیل درحریم شهری اردبیل قرار دارد و شهرک‌های کوثر، مهر، راه و ترابری، دادگستری، ولیعصر، و دانشگاه‌های محقّق اردبیلی، پیام نور، علوم پزشکی، و نیز نمایشگاه بین‌المللی اردبیل در حاشیهٔ این دریاچه قرارگرفته‌اند. جهت اقامت توریست خارجی و میهمانان داخلی هتل شورابیل با درجه‌بندی دوستاره در ساحل شمالی دریاچه و مجتمع توریستی کوثر با درجه‌بندی سه ستاره و با امکانات چهل و شش واحد سوئیت ویلائی و سالن کنفرانس وسالن همایش و دو رستوران و کافی شاپ. کافی نت و سالن ورزشی درزمینی به وسعت ۲۶۱۲۵ متر مربع در ساحل جنوبی دریاچهٔ شورابیل ساخته شده‌است.

تا پیش از افزوده‌شدن آب شیرین به دریاچهٔ شورابیل، ساکنان منطقه و به‌ویژه کسانی که از ناراحتی پوستی و درد مفاصل رنج می‌بردند، از گل دریاچه به پوست خود می‌مالیدند و از گل آن به شهرهای دیگر نیز می‌بردند تا مصرف کنند؛ اما از زمانی که آب شیرین به آب دریاچه اضافه شده دیگر خاصیت درمانی خود را از دست داده‌است.

دریاچهٔ شورابیل در حال حاضر یکی از مکان‌های تفریحی اردبیل به شمار می‌رود که در کنار آن شهربازی و فضای سبز بسیاری احداث گردیده و شهر بازی سرپوشیده شهر خورشید با امکانات مدرن درسال ۱۳۹۱در ساحل دریاچه افتتاح گردید.

مرتبط:

دریاچه نئور _بزرگترین دریاچه طبیعی اردبیل

سرعین-سرزمین چشمه های آبگرم

سرعین شهر چشمه‌های آبگرم، یکی از شهرهای زیبای استان اردبیل است که به دلیل وجود آثار باستانی، جاذبه‌های خیره‌کننده‌ی طبیعی سبلان در بین گردشگران از شهرت و محبوبیت فراوانی برخوردار است.

این شهر زیبا و کوچک در ۳۰ کیلومتری غرب اردبیل واقع شده است. سرعین با آمیختن رنگ های همگون برای مسافران دلنواز است. چشمه های آبگرمش شهرت جهانی دارند و هرساله میلیون ها گردشگر از سراسر دنیا جذب می کنند. ساری قیه، سرقین، سارقین و سرائین از نام هایی است که در گذشته برای چشمه های آبگرم استفاده می شده است. این چشمه ها با خواص درمانی مظهری برای پاکی است و در گذشتگان از احترام زیادی برخوردار بوده است. مادها و هخامنشیان بنیانگذار این شهر بودند و ردپایشان هنوز بر روی شهر به یادگار مانده است. سرعین زمستان های سرد و تابستان های خنکی دارد و بهترین فصل سفر به اردبیل سرعین تابستان هاست تا گرمای خورشید فصل گرم، در خنکای طبیعت این شهر سپری شود.

جاهای دیدنی سرعین که در سفر به اردبیل باید ببینید

گرچه سرعین معروفیتش را مدیون چشمه های آبگرمش است، اما تاریخدانان جذب تاریخ و فرهنگ گذشتگان این سرزمین شدند و به زیبایی آن را برای تاریخ دوستان توصیف کردند.تپه باستانی آناهیتا عبادتگاهی برای مغ ها و موبدان زرتشتی در هزاره اول و دوم میلای است که با شماره ۱۹۷۶ به ثبت ملی رسیده است و اطرافش محلی ییلاقی برای خوش گذرانی پادشاهان ساسانی بوده است.

آبگرم گاومیش، آبگرم یول سویی، ژنرال، پهلو، ساری سو، دالار، ائل سویی، بش باجیلار و ایرنیان از معروف ترین و تمیزترین آبگرم های سرعین هستند. دهکده باستانی ویند کلخوران با معماری شگفت انگیز در زیرتپه ای به نام چله خانه که کشفش موجب حیرت همگان شد و غوغایی در تاریخ به پا کرد.

پیست اسکی آلوراس که ۸ ماه از سال پوشیده از برف است و از بهترین پیست های ایران برای ورزش های زمستانی است.

سرعین سرزمینی آرام گرفته در دل طبیعت سبلان که زیبایی هایش در هر فصلی تمام نشدنی است. هتل آپارتمان آنا با واحدهای فول امکانات، ظرفیت های مشخص و بهترین آبگرم های سرعین در چند قدمی هتل، یکی از واحدهای اقامتی مناسب برای مسافران است. مجتمع هتل و آبدرمانی چهار ستاره ارشاد نیز در مرکز شهر سرعین قرار دارد و با دسترسی آسان و راحت و داشتن مدرن ترین آبگرم معدنی یک مکان ایده آل برای اقامت در سرعین است.

سرعین-سرزمین چشمه های آبگرم

 

سوغاتی سرعین

عسل طبیعی سبلان – آَش دوغ محلی _ حلوا سیاه _ گلیم _ کره و سرشیر

blank

لیست برخی آبگرم‌های معروف سرعین
  • گاومیش‌گلی (این مجتمع به صورت سنتی است و چشمه‌ها مستقیماً در محل استخر وجود دارند)
  • مجموعه آبدرمانی بین المللی رویال پارک سرعین (عضو اتحادیه آبهای درمانی جهان ISPA)
  • بش باجیلار (بش باجیلار در زبان ترکی آذربایجانی به معنای ۵ خواهران است)
  • مجتمع آب درمانی سبلان (این مجتمع به صورت مکانیزه و مجزا برای خانم‌ها و آقایان در طول روز و تا ساعت ۱۱ شب سرویس دهی دارد)
  • آبدرمانی ایرانیان (این مجتمع به صورت کاملاً مجهز است)
  • آبدرمانی مدرن شهر آفتاب
  • آبدرمانی اترک
  • کوهستان خاتم
  • آبدرمانی یول سویی
  • آبدرمانی دره لر
  • آبگرم ژنرال
  • آبدرمانی پهنلو (ارشاد)
  • آبدرمانی قهوه سویی
  • آبدرمانی نه چشمه (پهن لو)

سرعین-سرزمین چشمه های آبگرم

گاومیش گلی، قدیمی ترین آب گرم ایران

یکی از سنتی ترین آب گرم هی سرعین همین مجموعه ی آب گرم گاومیش گلی است که نامش همیشه در بین جاذبه های دیدنی سرعین همیشه به چشم می خورد. در بین تمامی مجتمع های آب گرمی که با امکانات مختلف در شهر سرعین وجود دارد، بهترین و گرم ترین و پربارترین آب گرمی که وجود دارد همین گاومیش گلی است.

این مجموعه سرباز است و همه ی امکانات آن به شکل سنتی می باشد. ساعت حضور آقایان در این مجموعه از ساعت ۲ بعداز ظهر تا ۲ بعد از نیمه ی شب است و ساعت حضور خانم ها از ۶ صبح تا ۱ بعد از ظهر است.

  • آدرس: استان اردبیل، شهر سرعین، خیابان ولیعصر
blank
روستای آلوارس

روستای آلوارس سرعین به عنوان یکی از خنک ترین و البته سرسبزترین جاهای این شهر معرفی می شود. روستای سرسبز آلوارس در فاصله ی ۱۲ کیلومتری و در سمت غربی این شهر قرار گرفته و از قدمتی نزدیک به ۳ هزار سال برخوردار است.در سفرتان به این روستا حتما از نان لواش روستای آلوارس و سرشیر و عسل آن ها بخورید. جوراب پشمی، جاجیم و گلیم هم به عنوان سوغاتی با خود حتما بیاورید

blank
پیست اسکی آلوارس سرعین

پیست اسکی آلوارس در دامنه‌های سبلان واقع شده‌است که بزرگترین پیست اسکی از لحاظ وسعت در ایران می‌باشد. این پیست اسکی در فاصله ۱۲ کیلومتری روستای الوارس و ۲۴ کیلومتری سرعین قرار گرفته‌است و از آنجائی که پیست فوق در ارتفاع ۳۲۰۰ متری از سطح دریا قرار دارد به سبب بارندگی برف فراوان در طول پائیز و زمستان و به جهت دیر ذوب شدن برفهای این منطقه می‌تواند در حدود شش الی هشت ماه از سال مورد استفاده قرار گیرد که از این لحاظ در کشور در رتبه اول است.

blank
تپه ی آناهیتا، منطقه ای با قدمت باستانی

یکی از جاهای دیدنی سرعین که اتفاقا مکانی باستانی و تاریخی است، تپه ی باستانی آناهیتا است. بر اساس کاوش هایی که در این منطقه صورت گرفته، قدمت این تپه به واپسین سال های هزاره ی اول و همچنین هزاره ی دوم میلاد می رسد. در این مکان باستانی وسایلی هم پیدا شده که بر روی قدمت و وجاهت تاریخی این مکان صحه می گذارند.

همچنین در این تپه از دوره های مختلفی مثل ایلخان ها، قراقویونلوها، سلجوقیان و آق قویونلوها آثار مختلفی پیدا شده است. درباره ی تپه ی آناهیتا این نکته گفتنی است که این منطقه جایگاه عالمان دینی زرتشتی بوده است.

مرتبط:

سفر به اردبیل و سرعین؛ زیبایی‌های بی‌نظیر شمال غرب ایران