نوشته‌ها

برگزاری مسابقه عکاسی چهار فصل از آثار تاریخی سلطانیه

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان زنجان، از برگزاری مسابقه عکاسی از آثار تاریخی شهرستان سلطانیه به مناسبت دهه‌فجر خبر داد.

به نقل از روابط‌عمومی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان زنجان، امیر ارجمند گفت: شرکت‌کنندگان در این مسابقه باید آثار خود را از ۱۲ تا ۲۱ بهمن‌ماه به صفحه مجازی اینستاگرام اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان زنجان ارسال کرده و از نفرات برتر به همراه جوایز نفیس قدردانی خواهد شد.

وی افزود: این مسابقه با هدف آشنایی با میراث‌فرهنگی، معرفی بناها، آثار باستانی، موزه‌ها و اهمیت حفظ میراث‌طبیعی و فرهنگی برگزار می‌شود.

ارجمند بیان کرد: حضور عموم علاقه‌مندان در این مسابقه آزاد بوده و محدودیتی در ارسال تعداد عکس‌ها وجود نداشته و عکس‌های ارسالی حتماً باید از جاذبه‌های گردشگری و آثار تاریخی شاخص شهرستان و با رعایت شئونات اسلامی ارسال شوند.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان زنجان خاطرنشان کرد: شرکت‌کنندگان مجاز به ارسال چهار عکس از چهار فصل هر اثر تاریخی در شهرستان سلطانیه هستند و داوری و انتخاب آثار توسط گروهی از عکاسان حرفه‌ای رسانه‌ها انجام می‌شود.

منبع:ایسنا

مرتبط:

جاذبه گردشگری ایران که شاید تا به حال ندیده اید

مزار جام ، جلوه‌گاه ۵ قرن معماری ایران

گنبد سلطانیه شاهکار معماری ایران / سلطانیه مرتفع ترین گنبدهای آجری جهان

«چلبی اوغلی»؛ بنایی که مرمت می‌شود

چلبی اوغلی آرامگاهی است که در نزدیکی گنبد تاریخی و عظیم سلطانیه قرار گرفته و توسط مرید نامدار جلال‌الدین رومی؛ ملقب به مولوی یکی از بزرگ‌ترین حکیمان و عارفان ایران ساخته شده است.

سلطانیه یکی از شهرستان‌های تاریخی زنجان و قطب اصلی گردشگری این استان محسوب می‌شود، شهری که تاریخی کهن را در دل خود جای داده، تاریخی برآمده از قرن‌ها اقتدار، عظمت، هنر و فرهنگ ایرانی و اسلامی است.

شهر سلطانیه تنها محدود به گنبد تاریخی نمی‌شود، بلکه در گوشه گوشه این شهر آثار متعدد و باشکوه تاریخی وجود دارد که هر یک بخشی از تاریخ کهن ایران‌زمین را روایت می‌کنند و گذشته غنی و باشکوه، فرهنگ و تمدن منطقه را به نمایش می‌گذارند که پس از گنبد سلطانیه، از مهم‌ترین آثار تاریخی آن می‌توان به چمن سلطانیه، دژ شاهی، تپه نور، تربت‌خانه، حمام سالار و چلبی‌اوغلی اشاره کرد.

بنای چلبی‌اوغلی توسط مرید نامدار جلال‌الدین رومی؛ ملقب به مولوی یکی از بزرگ‌ترین حکیمان و عارفان ایران در قرن هشتم هجری‌قمری ساخته شده است که با گذشت قرن‌ها از زمان احداث آن یکی از باارزش‌ترین بناهای شهر تاریخی سلطانیه محسوب می‌شود. مجموعه تاریخی شیخ براق یا چلپی‌اوغلی در پانصد متری جنوب‌غربی سلطانیه، بنای آرامگاهی وجود دارد که در گویش محلی کچه‌بورک (کلاه‌نمدی) گفته می‌شود.

کتیبه‌های بر جای مانده بنا، همچنین سبک معماری و شیوه‌های تزئینی به‌ کار رفته نشان می‌دهد که این بنای تاریخی متعلق به عارف بنام این زمان، شیخ براق بابا از بزرگان مسلک مولویه و از خاصان دربار سلطان محمد خدابنده در دوره ایلخانی است.

مقبره چلبی‌اوغلی بنای زیبا و ارزشمندی است که در مسیر جاده سلطانیه – قیدار واقع شده و فضای مناسب برای اسکان برای گردشگران و مسافران دارد و وجود اتاق‌ها و سوئیت‌های مجهز و در حد یک هتل مجهز و لوکس در این بنا به عنوان یک عامل مهم می‌تواند برای جذب و توقف گردشگر در شهر سلطانیه موثر باشد.

بنای زیبای چلبی‌اوغلی بنایی است که از دو قسمت خانقاه و مقبره ساخته شده است. جدا بودن خانقاه از مقبره نشان‌دهنده این است که این دو بنا هم‌زمان با هم ساخته نشده است. با کمی دقت بر کتیبه ورودی مقبره و نوشته‌های باستان‌شناسان دنیا همچون «دونالد ویلبر» می‌توان پی برد که قدمت بنای مقبره  بیشتر از خانقاه است. تاریخ مقبره را به احتمال می‌توان سال ۱۳۳۰ میلادی قرار داد.

مقبره‌ای که چلبی‌اوغلی و چند تن از مریدان مرامش را در دل خود جای داده، در عین سادگی بسیار زیبا و مستحکم است. دیواره‌هایی با عرض ۴/۵ متر و ارتفاع ۱۶ متری که در کنار هم هشت ضلعی زیبایی را تشکیل داده و گنبد گرد و متقارن به ارتفاع ۶ متر در سقف مقبره به گونه‌ای است که اگر یک‌بار در فضای داخل مقبره نام خدا را بر زبان جاری کنیم، بنا چند بار آن را به شما انعکاس می‌دهد.

گذشت زمان و وقوع حوادث طبیعی مانند باران، برف و باد ممکن است به بناهای طبیعی که تاریخ کهنی را با خود به دوش می‌کشند، آسیب‌هایی وارد کند که با توجه به اهمیت این گونه بناها در پیشینه تاریخی یک شهر، مرمت آن بدون آسیب به بافت تاریخی همواره مورد توجه است که بنای چلبی‌اوغلی نیز از این قائده مستثنی نیست.

در همین رابطه مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان زنجان در گفت‌وگو با ایسنا، می‌گوید: بخشی از سقف آرامگاه چلبی‌اوغلی بر اثر نشت یکی از ناودان‌ها و حجم زیاد باران دچار نم‌زدگی و تخریب ‌شده است که کار بازسازی و مرمت آن آغاز می‌شود.

امیر ارجمند با اشاره به اینکه در این مرحله از مرمت، کار تراش گچ‌های فرسوده و تبله شده سقف، انجام گچ‌کاری مجدد، اصلاح ناودان‌ها صورت می‌گیرد تا از تخریب جلوگیری شود، ادامه می‌دهد: این بنا از نظر معماری دارای شاخصه‌های مربوط به دوره ایلخانی بوده است و برنامه مرمت اضطراری این آثار تاریخی یک ماه است و برای اجرای این طرح‌ از محل اعتبارات مرمت­‌های اضطراری استانی هزینه می‌شود.

وی با تاکید بر این ‌مطلب که در راستای حفاظت و حراست از آثار و بناهای تاریخی و باارزش و نیز مرمت و احیای بناهای به ثبت رسیده در فهرست آثار ملی کشور، ساماندهی و مرمت و احیای ساختمان مذکور در برنامه قرار دارد، اضافه می‌کند: این بنای تاریخی متعلق به عارف بنام این زمان، شیخ براق بابا از بزرگان مسلک مولوی و از خاصان دربار سلطان محمد خدابنده در دوره ایلخانی است.

منبع: ایسنا

مرتبط:

مرمت خانه تاریخی مقدم شوشتر

میراث فرهنگی در مرمت پل‌های خداآفرین تسریع کند

آغاز مرمت اثر تاریخی آب‌انبار و برج‌قلعه کاخک

طرح ویژه سلطانیه پس از پنج سال به نتیجه نرسیده است

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان زنجان گفت: طرح ویژه سلطانیه پس از پنج سال هنوز به نتیجه نرسیده است.

امیر ارجمند صبح امروز (۲۶ آبانماه) در جلسه بررسی مشکلات میراث فرهنگی سلطانیه با بیان اینکه این شهر آثار تاریخی ارزشمندی مانند چلبی‌اوغلی، آرام‌گاه ملاحسن کاشی، تپه نور، معبد داش‌کسن و چشمه شاه‌بلاغی را در دل خود جای داده است، ادامه داد: با توجه به وجود سایت جهانی گنبد سلطانیه این شهر می‌تواند به‌عنوان مجموعه جذابی از گردشگری تعریف شود.

وی با اشاره به پایش مستمر گنبد، ادامه داد: در همین راستا در حال حاضر مرمت مستمر تزیینات در داخل گنبد سلطانیه، فعالیت مستمر سه کارگاه مرمتی و همچنین آماده‌سازی و احیای بخشی از دیوار و برج و باروی قسمت جنوبی ارگ گنبد سلطانیه در حال انجام است.

این مسئول در ادامه با بیان اینکه شهرهای تاریخی دارای ضوابط محدودیت ساخت و ساز هستند که سلطانیه نیز از این قاعده مستثنی نیست، تصریح کرد: با توجه به اینکه گنبد سلطانیه در فهرست آثار میراث جهانی به ثبت رسیده است هرگونه ساخت و ساز در عرصه‌های تاریخی آن ممنوع است، ولی در حرائم با ضوابط میراث‌ فرهنگی این امر بلامانع است.

ارجمند به موضوع طرح ویژه سلطانیه، نیز اشاره کرد و ادامه داد: طرح ویژه شهر سلطانیه باید تحت نظارت میراث‌ فرهنگی استان تهیه شود.

وی با بیان اینکه این طرح از قدمت پنج ساله برخوردار است اما هنوز به نتیجه نرسیده است، یادآور شد: کارفرمای این طرح نیز اداره‌کل راه شهرسازی استان زنجان است.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان زنجان تاکید کرد: شهر سلطانیه، باید با رویکرد گردشگری طراحی شود که تحقق این می‌تواند منجر به جذب گردشگر و سرمایه‌گذار بخش گردشگری شود.

این‌ مسئول با اشاره به اینکه در راستای زیباسازی محیط پیرامون گنبد دو بازارچه صنایع دستی در شهر سلطانیه در حال احداث است، خاطرنشان‌ کرد: یکی از این بازارچه‌ها در محوطه گنبد سلطانیه، با ۱۲ غرفه و دیگری در محوطه چلپی‌اوغلی با ۲۴ غرفه بوده که به‌‎صورت طاق و تویزه است.

منبع:ایسنا

مرتبط:

قوانین سخت‌گیرانه میراث فرهنگی برای سلطانیه

قوانین سخت‌گیرانه میراث فرهنگی برای سلطانیه

وجود برخی از قوانین سخت‌گیرانه میراث فرهنگی، دست‌اندازهایی را در مسیر توسعه سلطانیه به وجود آورده است.

سلطانیه یکی از شهرستان‌های تاریخی استان زنجان است که آثار تاریخی بی‌نظیری را در دل خود جای داده است، به ‌طوری ‌که به جرات می‌توان از این شهرستان به‌عنوان نگین گردشگری زنجان یاد کرد.

از مهم‌ترین بناهای تاریخی سلطانیه، می‌توان به معبد داش‌کسن، گنبد عظیم سلطانیه، آرامگاه چلبی‌اوغلی، آرامگاه ملاحسن کاشی، چمن طبیعی سلطانیه، روستای تاریخی ویر، حمام سالار و چشمه شاه‌بلاغی اشاره کرد که در این میان وجود گنبد سلطانیه بزرگ‌ترین گنبد خشتی جهان و یادگار دوره ایلخانیان که شاهکاری از معماری بوده و هنرهایی چون آجرکاری، گچ‌بری، کاشی‌کاری، منبت‌کاری، آیینه‌کاری و نقاشی در آن به کار رفته است، سالانه پای گردشگران داخلی و خارجی زیادی را به این شهر باز می‌کند تا جایی که سال گذشته که هنوز ویروس منحوس کرونا سایه شوم خود را بر سر کشورمان نگسترانده بود، بیش از ۱۲۰ هزار گردشگر داخلی و ۵۰۰۰ گردشگر خارجی از این شهر بازدید کردند که این امر می‌تواند نقش بسیار موثری در اقتصاد استان و اشتغال‌زایی منطقه ایفا کند.

قوانین دست و پاگیر میراث فرهنگی و مشکلات آن برای سلطانیه

وجود بناهای تاریخی عظیم در سلطانیه در کنار همه مزایایی که برای این شهرستان داشته است، در برخی مواقع نیز مانعی بر سر راه توسعه سلطانیه در برخی امور به ویژه سرمایه‌گذاری بخش خصوصی به علت قوانین دست و پاگیر میراث فرهنگی بوده است. وجود این قوانین حتی ساخت و سازها را نیز در شهرستان در پاره‌ای از مواقع به چالش می‌کشد تا جایی که طبق آمار از در آمدهای شهرداری سلطانیه در سال گذشته تنها ۱۵۰ میلیون تومان مربوط به ساخت و سازها بوده که رقم بسیار اندک و ناچیزی در مقایسه با جمعیت و وسعت شهرستان است.

شهر تاریخی سلطانیه که زمانی پایتخت ایلخانان مغول بود و در معادلات سیاسی و اجتماعی آن روز نقش تاثیرگذاری داشت، امروز به علت وجود برخی از مشکلات و قوانین با گذشت بیش از ۵۰ سال از تبدیل شدن این منطقه به شهر هنوز هم در برخی از مناطق نمای روستایی دارد.

وجود ۲۰۰ هکتار عرصه میراث فرهنگی در سلطانیه

در همین رابطه فرماندار سلطانیه از وجود ۲۰۰ هکتار عرصه میراث فرهنگی در این شهر خبر داده و می‌گوید: با توجه به همین امر و وجود قوانین دست و پاگیر میراث فرهنگی هر مصوبه و تصمیمی در این خصوص باید به شورای عالی شهرسازی کشور ارجاع داده شود.

حسین رحمانی‌هزاررود با اشاره به موضوع به نتیجه نرسیدن طرح ویژه شهر سلطانیه، می‌افزاید: سلطانیه نزدیک به ۱۶ سال سابقه پایتختی ایران را در پرونده خود دارد، لذا این طرح باید زودتر از این‌ها به نتیجه می‌رسید.

وی با بیان اینکه وجود برخی از قوانین در حوزه میراث فرهنگی در برخی مواقع مانعی بر سر راه توسعه است، یادآور می‌شود: این امر یکی از دلایل مربوط به توقف سرمایه‌گذاری‌ها در این منطقه است که دلیل اصلی آن نیز مربوط به محدودیت‌هایی است که در پیرامون گنبد سلطانیه توسط میراث فرهنگی اعمال می‌شود.

مشخص نشدن طرح ویژه شهر سلطانیه از دغدغه‌های شهروندان

این‌ مسئول با اشاره به اینکه مشخص نشدن طرح ویژه شهر یک دغدغه اساسی برای سلطانیه محسوب است، اضافه می‌کند: وجود قوانین میراث فرهنگی گاهی اوقات ساخت و سازها را نیز در این شهر با مشکل مواجه می‌کند.

با توجه به اینکه توسعه زیرساخت‌ها لازمه توسعه گردشگری در هر منطقه‌ای به شما می‌رود میراث فرهنگی باید با برنامه‌ها و سیاست‌های درست در جهت جذب هرچه بیشتر توریسم گام بردارد تا شاهد پویایی بیش از بیش سلطانیه باشیم.

منبع:ایسنا

مرتبط:

گنبد سلطانیه شاهکار معماری ایران / سلطانیه مرتفع ترین گنبدهای آجری جهان