نوشته‌ها

دوئل کرونا و گردشگری در خراسان جنوبی شرقی‌ترین نقطه ایران

خراسان جنوبی شرقی ترین نقطه ایران است؛ دقیقا پس از عبور از کویر مرکزی ایران اما با چهارفصلش، بهشت زمینی دیگر ساخته است، بهشتی که بدون حمایت، گلهایش در حال پَرپَر شدن است و حالا هم که کرونا به جانش افتاده و اقتصاد گردشگری اش را ۸۵ درصد کاهش داده است.

به ظاهر باید کویری باشد اما غنی است از منابع طبیعی و گردشگری؛ از باغهای ایرانی زیبایش همچون عمارت اکبریه، بناهای تاریخی اش همچون قلعه درمیان، طبیعت بکرش همچون کال جنی گرفته یا منطقه شکار ممنوع درمیان و تالاب کجی نمکزار نهبندان تا کویرلوت تنها گوشه ای از زیبایی های بی نهایت این یکی از شرقی ترین استان های کشور است تا آنکه دل مارکوپلو را برده و از قاین به عنوان یکی از شهرهای معروف به زعفرانش یاد کرده است.

با این همه، خراسان جنوبی سهم موثری از درآمد گردشگری ندارد و سرمایه گذارها همچون استان همسایه اش خراسان رضوی و مشهد، در این استان نمی مانند اما چرا؟

خراسان جنوبی

قوانین برای هتل سازان در خیابان امام رضا مشهد و نقاط محروم خراسان جنوبی تفاوتی ندارد!

حسن رمضانی، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خراسان‌جنوبی معتقد است، سرمایه‌گذاران حوزه گردشگری خراسان‌جنوبی نیاز به حمایت‌های ویژه در حوزه نرخ تسهیلات، مالیات و قوانین تأمین اجتماعی دارند و برای رونق گردشگری و افزایش زیر ساخت‌ها در خراسان‌جنوبی به هیچ وجه نباید آن را با استان‌هایی چون خراسان رضوی به صورت یکسان در وضع قوانین دانسته شود.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خراسان‌جنوبی در نشست با فعالان گردشگری تاکید کرد که نباید درآمدزایی از صنعت گردشگری از خاطر برده شود و البته تصریح کرد: از نظر مالیات، نرخ تسهیلات و تأمین اجتماعی بین فردی که در خیابان امام رضا (ع) مشهد هتل می‌سازد با آن کسی در نقاط محروم خراسان‌جنوبی هتلی بنا می‌کند هیچ تفاوتی وجود ندارد.

خراسان جنوبی

به گفته این مسئول در بخش گردشگری، باید سرمایه‌گذاری در حوزه گردشگری خراسان‌جنوبی را برای سرمایه‌گذاران جذاب کرد.

مدیرکل میراث فرهنگی خراسان‌جنوبی از تاثیر زیاد کرونا بر اقتصاد گردشگری و صنایع دستی کشور و استان گفت و اینکه کرونا ۸۵ درصد اقتصاد و حجم گردشگر ورودی به استان خراسان جنوبی را کاهش داده است.

رمضانی معتقد است، تاثیر بیماری کرونا بر صنایع دستی به شدت تاثیر این بیماری بر اقتصاد بخش گردشگری نیست چراکه اهالی بومی و ساکنین استان، صنایع دستی را بر اساس سلائق، متقاضی تولید می کنند، اما باز هم صنایع دستی در کنار گردشگری رونق دارد، لذا اقتصاد بخش صنایع دستی نیز متاثر از بیماری کرونا ضعیف شد.

به گفته او، در شرایط کرونا مجموعه اقامتگاه‌ها و خانه‌های بوم گردی در خراسان جنوبی تعطیل نیستند، اما تابع شرایط، ضوابط و دستورالعمل‌های ستاد ملی کرونا می‌توانند فعالیت داشته باشند.

البته او به اقدامات انجام شده در سالهای اخیر برای توسعه صنایع دستی و گردشگری استان با حمایت استانداری اشاره کرد و ادامه داد: با توجه به بیمه شدن ۳۰۰۰ صنعتگر صنایع دستی با همت استانداری در حال حاضر در خراسان‌جنوبی ۱۲ هزار هنرمند صنایع دستی فعالیت دارند. همچنین با افتتاح چند پروژه در هفته گردشگری و بهمن‌ماه، زمینه جذب گردشگر در استان برای همه سلائق با ایجاد دهکده گردشگری، اقامتگاه‌های بیابانی، اقامتگاه‌های فرهنگی، علمی و ادبی همانند شهر خوسف، منازل کوهستانی و آثار تاریخی فراهم می‌شود.

وی اضافه کرد: با افتتاح ۹ خانه بوم گردی در هفته دولت به ظرفیت پذیرش گردشگر و نیز اقامت استان اضافه شده است و پیش بینی کرد تا پایان سال ۹۹ ظرفیت پذیرش اقامت در خراسان جنوبی دو برابر شود.

خراسان جنوبی

سرمایه‌گذاران حوزه گردشگری خراسان‌جنوبی نیاز به حمایت‌های ویژه در حوزه نرخ تسهیلات، مالیات و قوانین تأمین اجتماعی دارند

اما آنچه بیش از هر چیز این متولی صنعت گردشگری به آن تاکید کرد این بود که اگر این استان می خواهد همچون مشهد سرآمد گردشگری در شرق کشور شود با هوای سرمایه گذاران را داشته باشد و بنابراین در یک کلام سرمایه‌گذاران حوزه گردشگری خراسان‌جنوبی نیاز به حمایت‌های ویژه در حوزه نرخ تسهیلات، مالیات و قوانین تأمین اجتماعی دارند.

حجت‌الاسلام مجید نصیرایی، ناظر مجلس در شورای عالی میراث فرهنگی و گردشگری در نشست با فعالان گردشگری با وجود انکه تاکید دارد ظرفیت‌های بسیار خوبی برای جذب گردشگر در خراسان‌جنوبی وجود دارد اما با اشاره به موانع گردشگری آن بیان کرد: در نشست‌های تخصصی با فعالان صنعت گردشگری خراسان‌جنوبی به صورت تخصصی این موانع را شناسایی می‌کنند تا راهکارهایی را رونق گردشگری سالم و حلال یافته شود.

نماینده مردم، طبس، فردوس، بشرویه و سرایان در مجلس بر این تاکید دارد که نباید نسبت به صنعت گردشگری نگاه‌های یک جانبه داشته باشیم که این موضوع آسیب‌زا است و افزود: صنعت گردشگری می‌تواند فرهنگ و نگاه‌های اسلامی و انقلابی را بسط و گسترش داده و هم نسبت به رونق گردش اقتصادی با ثبات و اشتغال‌زایی اقدام کند. در مجلس به نقص‌ها در این حوزه رسیدگی خواهد شد و قطعا گردشگری حلال و سالم را ترویج خواهیم داد.

blank

سند جامع گردشگری استان خراسان جنوبی تصویب شده است

محمدصادق معتمدیان، استاندار خراسان جنوبی گفته آمادگی لازم برای حمایت از طرح و ایده‌های دارای توجیه اقتصادی و با قابلیت عملیاتی شدن را دارند و او هم مثل مسئول میراث استان معتقد است که به دلیل بسترهای مناسبی که در استان وجود دارد، گردشگری، یکی از پیشران‌های توسعه‌ای به شمار می‌رود.

وی از خراسان جنوبی به عنوان استانی با ظرفیت‌های گردشگری فراوان یاد کرد و گفت: وجود بیش از ۶۰ جاذبه طبیعی و ۱۸۰۰ اثر ملی در حوزه میراث فرهنگی و چهار اثر جهانی به ثبت رسیده، از مهم‌ترین ظرفیت‌های استان برای جذب گردشگر است. فرهنگی بودن استان و نیروی انسانی مستعد هم از پتانسیل‌های منحصر به فردی است که می‌تواند به جذب گردشگر کمک کند.

معتمدیان با تأکید بر این که مهم‌ترین اولویت ما معرفی این جاذبه‌هاست، خاطرنشان کرد: از رویکردهای ما در دو سال گذشته، معرفی هر چه بیشتر توانمندی ها و پتانسیل‌هاست.

استاندار خراسان جنوبی با اشاره به موقعیت و شرایط خاص استان، گردشگری را مسیری برای درآمدزایی و اشتغال مردم عنوان و اظهار کرد: باید با برنامه ریزی درست و استفاده از همه فرصت‌ها، موانع و مشکلات موجود در این راه حذف کرد و البته نمایندگان استان در مجلس شورای اسلامی نیز باید کمک کنند تا تعاملات منطقه‌ای گسترش یابد.

وی به راهکارهای تبیین شده برای استفاده هر چه بهتر از ظرفیت‌های گردشگری پرداخت و ادامه داد: اصلی ترین کار، تدوین سند جامع گردشگری است که در شورای پژوهشی استان به تصویب رسیده است. در این سند، نقشه راه کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدت حوزه گردشگری تعیین شده و تکلیف همه دستگاه ها نیز در این زمینه روشن می‌شود.

منبع:ایسنا

مرتبط:

ازمیغان ،زیباترین روستای خراسان جنوبی

جاذبه های گردشگری خراسان جنوبی

آب گرم شفابخش در دیگ رستم

چشمه دیگ رستم در خراسان جنوبی، چشمه‌ای از جنس سلامت است که به دلیل وجود املاح و حرارت بالای آب آن برای رفع دردهای رماتیسمی استفاده می‌شود.

در فاصله ۲۴۰ کیلومتری از طبس بعد از روستای نایبند و به فاصله ۱۰ کیلومتر به سمت راور، چشمه‌ای کوچک که در آن آبی سبز رنگ که حاوی گوگرد است جریان دارد. چشمه‌ای که به دلیل صدای جوشیدن آب در حفره‌های لابه‌لای سنگ‌های اتشفشانی و از زیر صخره‌های سنگی، انسان را به یاد دیگ جوش می‌اندازد که نام‌های اسطوره‌ای همچون سلیمان و جمشید و رستم را به خود گرفته است و اکنون بین مردم به چشمه دیگ ‌رستم معروف است.

به دلیل وجود املاح و حرارت بالای آب این چشمه از آن برای رفع دردهای رماتیسمی استفاده می‌کنند. دمای آب این چشمه در محل جوشیدن بالاست، اما پس از طی ۲۰۰ متر گرمای خود را از دست می‌دهد و به استخری هدایت می‌شود که می‌توان در آن شنا کرد.

دیگ رستم

این چشمه که آب آن از نوع گوگردی است یکی از چشمه‌های معدنی مشهور در شمال استان کرمان و جنوب خراسان است که به دیگ رستم شهرت دارد.

 

نامگذاری این چشمه به دلیل صدای قل قل آبی است که در حفره‌های لابلای سنگ‌های آتشفشانی و از زیر صخره‌های سنگی به گوش می‌رسد و انسان را به یاد دیگ جوش آب می‌اندازد و نام‌های اسطوره‌ای همچون سلیمان، جمشید، رستم و … به خود می‌گرفت این چشمه نیز در نزد مردم محلی به نام دیگ رستم نامیده شده است.

حرارت آب این چشمه در محل جوشش آن بسیار بالاست، اما پس از طی حدود ۲۰۰ متر که گرمای خود را از دست می دهد به داخل استخری هدایت می شود که می توان در آن شنا کرد. از این چشمه به دلیل حرارت و املاح موجود در آن برای رفع دردهای رماتیسمی و آب درمانی استفاده می شود.

دیگ رستم

در نزدیکی این چشمه و در داخل کویر سطحی وسیع پوشیده از سنگ‌های آتشفشانی از نوع بازالت است که در سفرنامه‌های جهانگردان نیز به آن اشاره شده است.

در این منطقه آتشفشانی دیده نمی‌شود و این سنگ‌ها به دلیل جابه‌جایی گسل نایبند در اواخر دوران دوم زمین شناسی به بیرون پرتاب و در سطح وسیعی از زمین پراکنده شده است.

امکانات رفاهی برای گردشگران در محوطه این چشمه درنظر گرفته شده است. این چشمه با شماره ۳۲۶ در فهرست میراث طبیعی ملی به ثبت رسیده است.

چشمه‌های خراسان‌جنوبی، بی تردید یکی از مظاهر طبیعت این استان است و در واقع می‌تواند ظرفیت خوبی برای گردشگری سلامت باشد.

مرتبط:

چهل چشمه _شگفتی‌ جهان هستی

چشمه اسرارآمیز سورت كجاست؟

چشمه های آب گرم دهلران

مسجد جامع قاین _ مسجدی با دو قبله

مسجد جامع قاین با گذشت بیش از یک هزار و ۱۰۰ سال هنوز بعنوان بلندترین عمارت قاین و یک شاهکار اصیل ایرانی اسلامی محسوب می شود.

مسجد جامع قاین کجاست؟

مسجد جامع قاین یکی از اماکن تاریخی در شهر قائن در استان خراسان جنوبی است.

مسجد جامع قاین

تاریخچه مسجد جامع قاین:

مسجد جامع قاین مربوط به سدهٔ ۸ ه‍. ق است و در قائن، مرکز شهر واقع شده است. به استناد کتیبه موجود در ایوان مسجد جامع، این بنا در سال ۷۹۶ هـ. ق به فرمان امیر جمشید قارنی ساخته شده است؛ بدین ترتیب مسجد جامع قائن از اثرهای ساخته شده در اواخر دوره ایلخانی و ابتدای دوره تیموری است.

درباره بنای نخست آن اختلاف نظر وجود دارد. استقرار یکی از پایه های مسجد بر روی آتشکده ساسانیان گویای تاریخ کهن آن است. اکثر مورخان و جهانگردان در بیان و معرفی شهر قائن به مسجدجامع صراحتاً اشاراتی داشته اند.

از کتیبه های گوناگون مسجد جامع میتوان نتیجه گرفت که این بنا بارها بر اثر زلزله آسیب کلی دیده و بازسازی شده است.

 

معماری مسجد جامع قاین:

مسجد جامع قائن ۲۴۷۰ متر مربع وسعت داشته که ۱۰۵۰ متر مربع آن زیر بنای ایوان، شبستانها و حجره ها و ۱۲۰ متر مربع عرصه داخلی می باشد. حیاط مسجد محوطه ای به درازای ۳۳ و پهنای ۲۸ متر است. در اطراف حیاط حجره هایی به عمق ۲ متر قرار دارد از شاهکارهای معماری مسجد ایوان آن است که به طرز با شکوهی به زیبایی مسجد گوهر شاد با ارتفاع ۱۸ متر، عرض ۱۱ متر و طول ۲۲ متر ساخته شده است. پیشتر دو مناره در دو سمت ایوان به ارتفاع ۵ متر داشته که باعث زیبایی بسیار مسجد می گردید و تا پیش از ویراني صدای مؤذن از آن بلند بود.

سقف ایوان چهار طاق و سه گنبد دارد که به نحوه زیبایی رنگ آمیزی و مزین و معرق کاریهایش بسیار ظریف و زیباست نقاشی های ایوان به روش اصفهانی بوده و در دوره صفویان انجام شده و در زمان های بعد روی آنها را رنگ زده اند. دو شبستان در دو سمت ایوان همچنین که در فصل زمستان استفاده خوبی دارند برای جلوگیری از رانش دیوارهای اطراف ایوان تأثیر به سزایی دارند.

مسجد جامع قاین

منبر چوبی بزرگ و باارزش مسجد مربوط به سال ۱۰۸۲هجری است که از چوب چنا رتوسط استاد محمد واعظی کاخکی به شیوه استادانه ای ساخته شده کتیبه آن با خط مسخ بر روی آن منبت کاری است.

ساعت آفتابی توسط استاد توحیدی در بین صحن مسجد برای تعيين ظهر شرعی قاین ساخته شده، دو در مسجد یکی بسوی بازار قدیمی در شرق با دری بزرگ و دیگری بسوی شمال( محل بازار فعلی) باز می شود.

یکی از ویژگی های مهم مسجد جامع قاین وجود دو محراب با قبله های متفاوت است. گرچه این مسجد جزء قدیم ترین مسجدهای ایرانی میباشد ولی محرابهای آن ربطی به تغيير قبله ازمسجد الاقصی به مکه ندارد احتمالا یا ناشی از اختلاف سنی و شیعه در محاسبات قبله یابی بوده یا محراب انتهایی ایوان یک نیایشگاه باشد.

منبع:بیتوته

مرتبط:

ازمیغان ،زیباترین روستای خراسان جنوبی

اسفیدان _ماسوله ی خراسان

قلعه فورگ

قلعه فورگ یکی از زیباترین قلعه‌های تاریخی  خراسان جنوبی است و از لحاظ جایگاه قرارگیری و ساختار معماری، یکی از بی‌نظیرترین قلعه‌های تاریخی ایران نیز محسوب می‌شود.

فورگ روستایی با قلعه‌های زیبا در دامنه کوه مومن‌آباد واقع شده است و از مناطق ییلاقی خراسان جنوبی به شمار می‌رود که آب و هوای آن سرد کوهستانی است. روستای فورگ یکی از روستاهای شهرستان درمیان از توابع بیرجند است که در ۱۰۷ کیلومتری جنوب شرقی بیرجند در خراسان جنوبی قرار دارد. فورگ یکی از قدیمی‌ترین روستاهای این شهرستان محسوب می‌شود و بافت آن قدیمی است. این روستا بر روی کوه و دور تا دور قلعه‌ای بزرگ شکل گرفته که به قلعه‌ی فورگ به نام همین روستا مشهور است. فورگ را بیشتر به خاطر این قلعه که یکی از زیباترین قلعه‌های ایرانی است، می‌شناسند.

این قلعه در ۱۱۰ کیلومتری شرق بیرجند و در روستای فورگ از توابع شهرستان درمیان در فاصله ۵ کیلومتری واقع شده است. وجود مناطق کوهستانی زیاد باعث شده است که  اسماعیلیان در مبارزه با حکومت عباسیان در این قلعه‌ها زندگی می‌کردند، و در مبارزات خود چندین سال به دلیل ساخت  قلعه‌های صعب العبور  پیروز شدند قلعه‌های مرتفع و مستحکمی در اکثر مناطق این شهرستان و سایر شهرهای جنوبی خراسان ساخته و باقی گذاشتند.

قلعه فورگ بعد از قلعه الموت مهم‌ترین مقر حضور اسماعیلیان به حساب می‌آمده است

در این محل فداییان مطلق را تحت تعلیم و آموزش‌های مخصوص قرار می‌دادند. فداییان مطلق گروهی بودند که حتی اسم نداشته و پس از ترک قلعه برای انجام ماموریت نام‌شان عوض می‌شد و به اسم مستعار برای مبارزه با تفکرات حکومت مرکزی تلاش می‌کردند. اساس تعلیم فداییان به این صورت بود که بتوانند دشمن را غافل‌گیر کرده، یک یا دو ضربه کارد به او زده و قبل از این‌‌که دیگران به خود بیایند، ناپدید گردند. هرچند نسبت دادن قلعه فورگ به اسماعیلیه باید با احتیاط صورت گیرد زیرا قلعه‌های اسماعیلیه دارای مشخصات ویژه‌ای هستند و عظمت و مشخصات ظاهری قلعه فورگ با قلعه‌های اسماعیلی متفاوت است.

قلعه فورگ

قلعه باعظمت و کم‌نظیر فورگ یا قلعه میرزا رفیع‌خان که خوشبختانه تا حدود زیادی از گزند حوادث مخرب طبیعی و مصنوعی و دست تطاول زمانه در امان مانده است، همچون نگینی شاهوار در میان آثار باستانی و تاریخی استان خراسان جنوبی می‌درخشد. این بنا در در زمره ۱۰ قلعه تاریخی مهم کشور و از آثار مهم و قابل توجه ایران است که علاوه بر جایگاه ملی، ظرفیت ثبت در فهرست میراث جهانی یونسکو را دارا است. این اثر تاریخی به شماره ۳۴۵۰ در تاریخ ۱۲/۲۸/ ۱۳۷۹ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.

از نظر پیشینه تاریخی محوطه، ساخت قلعه فورگ در زمان نادرشاه افشار به وسیله میرزا بقاخان حاکم منطقه شروع شده و پس از وی پسرش میرزا رفیع خان ساختمان قلعه را به اتمام رسانده است. در دوره قاجاریه کشمش‌های سختی بین حاکم‌نشین قاینات و حاکم‌نشین فورگ و درمیان رخ می‌دهد که در نهایت به کشته شدن میرزا رفیع‌خان و تصرف قلعه منجر می‌شود.

اسناد و مدارک غیر مکتوب در ارتباط با وقایع مربوط به زمان ساخت یا حوادث تاریخی و طبیعی به وقوع پیوسته در این مجموعه محدود بوده و نیاز به حفاری و بررسی‌های بیشتری دارد. تنها کتیبه موجود که بر سطح ساروجی آب‌انبار قلعه حک شده است، تاریخ ۱۱۸۱ هجری شمسی را نشان می‌دهد و حاکی از آن است که تعمیراتی توسط استادی به نام ابوسعید جزیکی در اوایل دوره قاجار، در بنا صورت گرفته است. بررسی‌های تاریخ محلی منطقه نیز تا حد زیادی با این تاریخ‌ها همخوانی دارد و حاکمیت میرزا بقاخان و پس از وی فرزندان و اولادش به ویژه میرزا رفیع‌خان دوم و میرزا رفیع‌خان سوم مطالب فوق را تایید می‌کند.

تاریخ ساخت این قلعه در کتاب دیوان لامع، نوشته محمد رفیع بن عبدالکریم در میانی، سال ۱۱۲۵ هجری شمسی ذکر شده است. وصف این قلعه و موقعیت آن در برخی کتب تاریخی و سفرنامه‌ها مضبوط است، از جمله ریاضی هروی در کتاب عین الوقایع می‌نویسد:

قلعه فورگ دوازده فرسنگ از بیرجند دور و به طرف جلگه و دهنه دره درمیان واقع است و باغات و اشجار زیادی دارد و خیلی خوش آب و هوا است و قلعه در بالای کوهی است که از آجر پخته دیوار و بروج آن را به طور محکم ساخته‌اند و پایه بندی آن را سنگ آجین نموده‌اند و دو شیر حاجی در اطراف خود داشته با دو خاکریز که قطر هر یک پنج ذرع است.

قلعه فورگ

کلنل مک گرگر در سفرنامه خود تحت عنوان سفری به ایالت خراسان از قول دکتر فوربز نیز آورده است:

قلعه بر بالای تپه‌ای به ارتفاع ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ پا بنا شده که از ارتفاعات شمال و غرب می‌تواند مورد تهدید آتش بار قرار گیرد. در جنوب آن و در دو طرف دیگر کوهی واقع شده که از قله تا دیوارهای قلعه ۱۲۰۰ یارد فاصله دارد.

قلعه فورگ در جبهه شمالی روستای فورگ در ارتفاع ۱۸۴۰ متری بر روی ارتفاعات ابتدای دره درمیان که منتهی به دشت اسدیه است، قرار دارد. از نظر مکان‌یابی دارای موقعیت نسبتاً مناسبی است که بر کل روستا، مزارع و راه‌های ارتباطی منطقه شرقی پیرامون خود احاطه دارد. وسعت قلعه حدود ۹۲۰۰ متر مربع است که گستردگی آن از شرق به غرب است.

ورودی اصلی قلعه در حصار شرقی آن قرار گرفته که البته پایین‌ترین نقطه قلعه به شمار می‌رود. به طور کلی در معماری قلعه از سمت شرق به غرب سه بخش عمده قابل تشخیص است؛ بخش اول در سمت شرق شامل انبار علوفه، محل زندگی خدمه، محل نگهداری احشام و حوض انباری است. قسمت دوم قلعه که در مرکز قلعه قرار دارد، در ارتفاع بالاتری نسبت به بخش اول قرار گرفته است که در فاصله ۵۰ متری از محل نگهداری احشام احداث شده به محل نگهداری آذوقه و تدارکات نظامی و محل سکونت سربازان و مسجد اختصاص دارد و سومین بخش که حالت مرکزیت قلعه را دارد، در بالاترین بخش قلعه و در دو طبقه احداث شده که بر کل روستا و راه‌های ارتباطی پیرامون منطقه اشراف دارد.

در بخش شرقی قلعه که ورودی، برج‌های نگهبانی، آب‌انبار و فضاهای دیگر را شامل می‌شود. به دلیل درصد بالای تخریب در آن‌ها امکان تشخیص دقیق نوع کاربری‌شان وجود ندارد. به دلیل وجود آثاری از برج و بارو در حد فاصل این بخش با بخش اول، این احتمال وجود دارد که مرحله دوم دفاعی قلعه بوده تا بدین وسیله لایه‌های دفاعی بخش اصلی قلعه یعنی کهندژ تکمیل‌تر شود. در گوشه شمال شرقی این قسمت برجی خشتی وجود دارد، با تزیینات چلیپایی یا طرح لوزی که در میان مردم روستا به برج کبوتر خانه شهرت دارد.

قلعه فورگ

سومین بخش قلعه که در غربی‌ترین قسمت آن و نیز در مرتفع‌ترین بخش قلعه قرار دارد، به وسیله دو برج و حصاری مستحکم و بلند از بخش دوم جدا شده است. وجود این برج‌ها و حصارها نشان‌دهنده اهمیت زیاد این بخش است. این قسمت که کهندژ یا شاهنشین قلعه محسوب می‌شود، دارای فضاهای دست‌نخورده بیشتری نسبت به دو قسمت قبل است. وجود فضاهایی مانند هشتی‌ها، راهروهای ارتباطی، اصطبل، محل ذخیره آذوقه، برج‌های نگهبانی، و فضاهایی با کاربری‌های دیگر از مهم‌ترین ویژگی‌های این قسمت می‌باشد، کهندژ یا ارگ دارای دو طبقه بوده که طبقه فوقانی آن جز قسمت‌های محدود، دچار تخریب شده است. از دیگر عناصر معماری نقبی یا تونل است که به خارج از قلعه راه دارد که به منظور برداشت آب، در زمان محاصره قلعه یا خروج اضطراری و پنهانی ساخته شده است. این تونل زیر زمینی که در حال حاضر تا یکصد پله آن قابل تردد است، در جریان نبرد میرزا رفیع خان با میر علم خان و پسرش امیر اسدالله خان مورد استفاده قرار گرفت.

قلعه در مجموع دارای ۱۸ برج بوده که اکنون تعدادی از آن‌ها باقی‌مانده است. مصالح به کار رفته در ساخت قلعه بیشتر سنگ، آجر و خشت است. این قلعه بر بالای صخره‌ای سنگی پس از قرون متمادی همچنان در تاریخ بیرجند قامت خود را استوار نگهداشته است. همچنین بر بلندای حصار و برج‌ها، سازه‌های کنگره‌داری وجود دارد و منافذی جهت دیده‌بانی و دفاع دیده می‌شود. با توجه به آثار و بقایای معماری داخل قلعه چنین استنباط می‌شود که قلعه مزبور در چندین مرحله بازسازی شده و بر وسعت آن افزوده شده است. آخرین مرحله معماری آن مربوط به دوره افشاریه است که حصار فعلی قلعه و هشت برج مدور آن یادگاری از این دوره محسوب می‌شوند.

تاکنون دو فصل کاوش در قلعه فورگ انجام شده است. فصل اول در سال ۱۳۸۰ در جریان عملیات مرمتی قلعه به منظور روشن شدن وضعیت پلان و نقشه قسمت کهندژ صورت پذیرفت. در جریان این فصل کاوش فضاهایی مانند اصطبل، انبار ذخیره آذوقه، نقب زیرزمینی و راهروهای ارتباطی قسمت‌های مختلف کهندژ شناسایی شده است.

 

مرتبط:

قلعه های معروف ایران

 

آشنایی با خوسف _کهن ترین شهرهای خراسان

خوسف در ۳۶ کیلومتری غرب بیرجند مرکز خراسان جنوبی قرار دارد. جایی در حاشیه کویر که با دارا بودن بافت قدیمی، آثار تاریخی دیدنی و شرایط اقیلمی مناسب برای رویش گل نرگس به دیار گل های نرگس معروف است.

پیشینه تاریخی خوسف به پیش از اسلام می رسد و یکی از کهن ترین شهرهای خراسان جنوبی محسوب شده که در منابع تاریخی از آن با نامهای خسف، خسب، خوسف یاد شده است.

وجود بافت قدیمی با آثار تاریخی از ویژگی های شاخص این شهر محسوب می شود. این بافت به لحاظ موقعیت طبیعی و واقع شدن بر روی هسته مقاوم از زمین لرزه در امان مانده لذا یکی از سالمترین بافتهای تاریخی در منطقه به شمار می رود.

حمدالله مستوفی نخستین کسی است که در سال ۷۴۰ هجری در کتاب نزهه القلوب نام کنونی خوسف را آورده است و درباره آن چنین می گوید: خوسف شهر کوچکی است و چند موضع توابع دارد و آب آن از رودخانه باشد و دیها را آب از کاریز باشد و در آنجا همه نوع انتفاعی حاصل آید.

بافت قدیمی خوسف نیز که در طول حیات چند صد ساله خود فراز و نشیب های زیادی را طی کرده از این امر مستثنی نبوده و در جریان شکل گیری و رشد خود بسیار از این عوامل متاثر شده است.

بافت قدیم خوسف با مساحتی در حدود ۲۰ هکتار تعداد زیادی بناهای باارزش تاریخی و فرهنگی را در خود جای داده است. مساجد، آب انبارها، مدرسه، قلعه، خانه های علوی و مالکی و آرامگاه ابن حسام از جمله این بناهای ارزشمند هستند.

چرا خوسف؟

در لغت نامه دهخدا نام خوسف (خوس اف و یا خودس اف) ریشه در زبان گرجی دارد. اینکه خوسف چه زمانی به این نام نامیده شد واقعا معلوم نیست ولی اساساً این منطقه را گرجی ها و قبل از ظهور اسلام بنیاد نهادند. و بیشتر از آنچه امروز مورد توجه قرار گرفته از نظر اقتصادی و تجاری مورد توجه تجار و بازرگانان قرار داشت و از خوسف به عنوان یک کاروان سرای تجاری نام برده می شد.

blank

آرامگاه ابن حسام خوسفی

آرامگاه ابن حسام خوسفی شاعر برجسته دوره صفوی با فرم هشت ضلعی با گنبدی شبیه کلاه فرنگی که در اصل نورگیر مقبره محسوب می گردد احداث شده است.
فضای ورودی آرامگاه دارای پله است که در نمای جنوبی ساختمان قرار گرفته و به لحاظ فرم مانند پیش طاقی بوده که سقف آن دارای فرم قوسی شکل به صورت سه بخشی کند است.در نمای خارجی مقبره در سه طرف نورگیر یا پنجره کارگذاشته شده که نور فضای داخلی را تامین می کنند و همچنین علاوه بر پنجره ها طاق نماهایی در نمای خارجی ساختمان موجود است که فرم کلی بنا از این طاق نماها نشأت می گیرد.

تاریخ در روستا

بافت تاریخی روستای خور مربوط به دوره صفوی نیز متاثر از شرایط اقلیمی و جغرافیایی محیط خود است. خانه های گلی، پوشش گنبدی، حیاط مرکزی، بادگیرها، اطاق های دور تا دور حیاط، هشتی ها و دهلیزها، دیوارهای قطور، حوض و باغچه وسط حیاط به صورت هماهنگ و یکنواخت از ویژگیهای معماری خانه های روستای خور هستند که مطابق با اقلیم منطقه بوجود آمده است. تراکم خانه ها و کوچه های پرپیچ و خم و همچنین بادگیرها از شاخصهای عمده روستای خور است.

در بافت خور بناهایی همچون قلعه، آب انبار، مسجد، حسینیه، حمام و خانه های قدیمی وجود دارد که اکثرا متعلق به دوره صفوی است.

مسجد جامع خوسف

مسجدجامع خوسف نیز مربوط به دوره قاجار دارای سردر ورودی بلند با طاق جناغی و تزئینات رسمی بندی، صحن، شبستان زمستانی به نامهای ملاعلی اکبر و حاج عبدالخالق، یک شبستان تابستانی و شبستان های مهتابی و خلیلان است.

ورودی بنا و شبستان های مهتابی و خلیلان در دوره های معاصر بازسازی شده اند و در جریان مرمت شبستان مسجد به بقایا و آثاری مربوط به دو دوره مختلف برخورد شد.

در مورد زمان ساخت این بنا در بین اهالی مشهور است که از مساجد مربوط به زمان حیات مبارک امام حسن مجتبی(ع) است ولی در این مسجد شواهدی برای تأیید این ادعا وجود ندارد. بنای موجود در دوره قاجار به فراخور نیاز مرمت و گسترش یافته ولی بر اساس گمانه زنیها زمان بنای اولیه مسجد مربوط به دوره های قبل از آن است.

blank

مدرسه ابن حسام

این بنا از عناصر معماری ایران از قبیل سردر ورودی، دالان حیاط و اتاق ها… حیاط تشکیل شده است ورودی بنا با طاق کلیل است. نمای حاشیه خیابان مدرسه قاب بندی آجری و قاب های آجری اطراف پنجره ‌ها می‌‌باشد نمای داخل حیاط نیز دارای قابها‌ی آجر‌ی تاریخ ساخت این بنا بر اساس لوح موجود در سردر بنا ۱۲۶۰ هـ.ق است. این بنا به دستور ملا علی اکبر خوسفی و با هزینه فردی به نام آقا محمد خان بنا شده است. این بنا در دوران پهلوی دچار تغییراتی شده است.

بافت تاریخی روستای ماژان

بافت تاریخی روستای ماژان یکی از بافتهای بسیار مهم شهر خوسف به شمار می‌رود که تا کنون توانسته است از صدمات ناشی از حوادث طبیعی و عوامل انسانی بدور بماند حفظ ارزش های معماری با استفاده از مصالح بومی و اهمیت آن افزوده است. بافت تاریخی روستای ماژان به دلیل همگونی با طبیعت و آب و هوای منطقه سالیان زیادی پا برجا مانده و هم اکنون نظر هر بیننده‌ای را به خود جلب می‌کند.

مرتبط:

ازمیغان ،زیباترین روستای خراسان جنوبی

کال جنی _دره ای زیبا و حیرت انگیز

کال جنی در موقعیت جغرافیایی ۳۳° ۴۹′ ۲۴٫۷۷″ N 56° ۵۰′ ۴٫۲۳″ E در استان خراسان جنوبی قرار دارد. کال اصطلاحی است که به دره یا مسیر ایجاد شده به وسیله سیلاب ها و جریان آب اطلاق می شود. کال جنی یا دره جن ها دره ای است که در شمال طبس و در اطراف روستای ازمیغان و در امتداد خروجی قناتی که در نزدیکی آن قرار دارد واقع شده است و ۳۵ کیلومتر با شهرستان طبس فاصله دارد.

کال جنی دره ای زیبا و حیرت انگیز که بومیان قدیمی آن را دره جن ها نامیده اند و آن را خوف انگیز و محل زندگی ارواح و جن ها میدانستند. برای دست یابی به کف دره نیازمند آشنایی به منطقه است. دره دارای دیواره های بلند و پرشیب است که وارد شدن به آن میتواند خطراتی به همراه داشته باشد. وجود تونل ها و خانه هایی بنام خانه گبرها در دل دیواره ها که برای سکنای زرتشتیان زمان خود ساخته شده است از دیگر جدابیتهای این دره است. ساخت این تونلها و حفرها احتمالا به زمان ساسانیان بازمیگردد. این حفره ها و تونلها در دامنه جداره های این دره قرار گرفته اند. مسیر دسترسی به این حفره ها بسیار دشوار است. در مسیر این حفره ها تونل هایی دیده می شد که احتمالا راه های ارتباطی آنها با هم بوده است.

پس از جدا شدن از جاده آسفالت و دو راهی استخر شاعر و طی حدود ۵ کیلومتر جاده خاکی به محل دره ای می رسیم. از دو مسیر می توان وارد کال جنی شد. یکی انتهای جاده خاکی که به واقع ابتدای این دره می باشد و متصل به کوه است و دیگری میانه های این جاده خاکی که می توان از طریق یک شکاف ایجاد شده بوسیله فرسایش به درون دره راه یافت. ما راه ابتدایی را توصیه می کنیم. در این محل که متصل به کوه می باشد چشمه آبی روان است که یک منطقه سرسبز را ایجاد کرده است. درختان در هم تنیده نخل که بصورت خودرو روییده اند و نیزار را می توان در اینجا مشاهده کرد.

از این محل میسر آب را دنبال کرده و چشم اندازهای زیبای طبیعی آن را مشاهده می کنیم. در طول این دره بر اثر فرسایش باد و آب ،نقوش و پستی و بلندیهای شگرف و زیبایی ایجاد شده است. در طول مسیر نیزارها و تک درختان نخل را در چند قسمت شاهد هستیم. در قسمتهایی می توان دره را به شکل U و در بعضی نقاط به شکل V مشاهده نمود . در بعضی نقاط هم همگرایی دو دهنه دره را در قسمت بالایی آن می بینیم که بی نظیر است.

کال جنی
دره را که ادامه می دهیم در نقاطی آبشارهای کوچک که در زبان محلی شلن (sholan) نامیده می شود وجود دارد . در جاهایی آب بصورت حوضچه هایی جمع شده که در فصل تابستان مناسب برای آب تنی و فرار از گرمای طاقت فرسای هواست و بالاخره در محلی این آب بوسیله راه آب و تونلهایی که توسط اهالی روستاهای پایین این منطقه ایجاد شده به داخل قنات هدایت می شود.

در این محل فرسایش آب به اوج خود رسیده و نقوش و برجستگیها و خلل و فرج عجیبی را در کف رودخانه ایجاد کرده است. بعد از این منطقه دیگر دره خشک و بی آب و علف می شود. آب به داخل قنات هدایت شده و دره بی نصیب از آب. کمی دیگر در مسیر دره به راه خود ادامه می دهیم که در دیواره دره حفراتی نگاه ما را متوجه خود می سازد.

شاید در نگاه اول احساس کنیم که اینها نیز حاصل فرسایش طبیعت باشد اما با کمی کنکاش می یابیم که اینها ساخته دست بشر است. در ارتفاع ۲ متری از سطح زمین چاه ورودی قرار دارد که با کمک یک همراه می توان به درون آن رفت و سپس از این چاه که حدود ۷-۸ متر ارتفاع دارد و بوسیله جای دست ها و حفرات بدنه آن بالا می رویم و به تالاری بر می خوریم. در دو طرف این تالار دو دالان قرار دارد و هر کدام شامل چندین اتاق می باشد. همه اینها بوسیله بشر و در دل دیواره این دره عجیب پدید آمده است. هنوز می توان رد تیشه معماران آن را بر در و دیوار اتاقکها مشاهده نمود. طبق نظر کارشناس سازمان میراث فرهنگی تاریخ بنای این مکان به دوره ساسانیان بر می گردد و به نظر می رسد محل چله نشینی یکتا پرستان بوده است.

اگر مسیر کال جنی را باز هم بسمت انتهای دره ادامه دهیم به یک محل دیگر اینچنینی بر می خوریم که بر اثر فرسایش سیلابهای موسمی، چاه و محل دسترسی از پایین دره به اتاقکهای آن از بین رفته و دسترسی به آن را از راه پایین دره غیر ممکن کرده است.

در سال ۱۳۸۰ یک مربی صخره نوردی از فدراسیون کوهنوردی از بالای دره و بوسیله ایجاد کارگاه فرود به داخل آن رفته و مشاهدات وی حاکی از شباهت این محل با اتاقکهای قبلی بوده است.

دره هندوستان ایران

«دره هندوستان» از مناطق تفرجگاهی و بکر و زیبای شهراسفدن قائنات خراسان جنوبی است .درباره علت نامگذاری این منطقه به نام «دره هندوستان» مطالعات زیادی شده، اما اطلاعات زیادی از آن در دست نیست.آب سرد و گوارای دره هندوستان که از دل رشته کوه سرچشمه می گیرد، بر لطافت و زیبایی این منطقه افزوده است.انواع گیاهان دارویی و بوته های قیچ، تاغ و دشتی سرسبز و سرتاسر گل شقایق در بهار این منطقه را فرا می گیرد.

پوشش گیاهی قسمت کوهستانی نیز شامل درخت های انجیر وحشی، بنه، پسته کوهی و گز است و بوته های آویشن و زیره نیز در این منطقه به فراوانی یافت می شود.«آب النگ»، «مزار» و «چهل سنگ آب» از جاذبه های منطقه تفریحی دره هندوستان است.

دره هندوستان ایران

آب النگ در سمت غرب واقع شده و به علت باتلاقی بودن به «النگ سار» یا «آب النگ» مشهور است.«چهل سنگو»(چهل سنگ آب) شامل حدود ۴۰ حفره عمیق در دل کوه است که در زمستان مملو از آب می شود و در بهار و تابستان مورد استفاده دامداران قرار می گیرد که به همین دلیل به چهل سنگو(سنگ آب) معروف است.

سیل بند ورودی دره هندوستان با دیواره هایی به عرض ۲ متر و ارتفاع ۲٫۵ متر و با سنگ و ساروج احداث شده که بر اثر سیلاب پر از گل و لای است و در صورت مرمت می تواند بر جذابیت منطقه بیفزاید.در این منطقه امکانات رفاهی و خدماتی از قبیل سرویس بهداشتی، آلاچیق و سکو نیز وجود دارد.

مرتبط:

فردوس نمادی از فرهنگ تاریخ و معماری در خراسان جنوبی است

معرفی قلعه تاریخی فورگ

قلعه فورگ ارگی است در روستای فورگ از توابع شهرستان درمیان در استان خراسان جنوبی. این قلعه در ۵ کیلومتری درمیان قرار دارد.
وجود مناطق کوهستانی زیاد باعث شده که پای فرقه اسماعیلیه به این منطقه باز شود و برای دفاع از خود، قلعه‌های مرتفع و مستحکمی در اکثر مناطق این شهرستان و سایر شهرهای جنوبی خراسان ساخته و باقی بگذارند.

 

پیشینه تاریخی قلعه فورگ

از نظر پیشینه تاریخی محوطه، ساخت قلعه فورگ در زمان نادرشاه افشار به وسیله میرزا بقاخان حاکم منطقه شروع شده و پس از وی پسرش میرزا رفیع خان ساختمان قلعه را به اتمام رسانده است. در زمان حکومت شوکت الملک به دستور وی سپاهیانش به قلعه هجوم برده، حاکم آن را دستگیر کرده و قلعه را فتح می‌نماید. تاریخ ساخت این قلعه در کتاب دیوان لامع، نوشته محمد رفیع بن عبدالکریم در میانی، سال ۱۱۶۰ ه.ق. ذکر شده است. مؤلف کتاب عین الوتابع، قلعه را این گونه توصیف کرده است: قلعه فورگ در روی کوهی است که از آجر پخته، دیوار و باروج آن را به طور محکم ساخته‌اند و پایه آن را سنگ چین نموده‌اند و دو شیر در اطراف خود داشته با دو خاکریز که قطر هر یک پنج در پنج است.

قلعه فورگ بعد از قلعه الموت مهم‌ترین مقر حضور اسماعیلیان به حساب می‌آمده و در این محل فداییان مطلق را تحت تعلیم و آموزش‌های مخصوص قرار می‌دادند. فداییان مطلق گروهی بودند که حتی اسم نداشته و پس از ترک قلعه برای انجام مأموریت نام‌شان عوض می‌شد و به اسم مستعار برای قتل دشمنان فرقه اسماعیلیه می‌رفتند. اساس تعلیم فداییان به این صورت بود که بتوانند دشمن را غافل‌گیر کرده، یک یا دو ضربه کارد به او زده و قبل از این که دیگران به خود بیایند، ناپدید گردند.

قلعه تاریخی فورگ

فضای داخلی قلعه فورگ

قلعه فورگ در ۱۰ کیلومتری جنوب شهر اسدیه واقع شده است. فضاهای داخلی قلعه از شرق به غرب شامل ۳ قسمت می‌باشد:

قسمت اول، محل زندگی خدمه انبار آذوقه و محل نگهداری احشام است. قسمت دوم، محل زندگی نظامیان و نگهبانان و محل نگهداری تدارکات نظامی و سومین قسمت که مهمترین بخش قلعه است، محل زندگی حاکم و اطرافیانش بوده است.

قلعه مجموعاً دارای ۱۸ برج بوده که اکنون تعدادی از آنها باقی‌مانده است. مصالح به کار رفته در ساخت قلعه بیشتر سنگ، آجر و خشت می‌باشد. این قلعه بر بالای صخره‌ای سنگی پس از قرون متمادی همچنان در تاریخ بیرجند قامت خود را استوار نگهداشته است، هم‌چنین بر بلندای حصار و برج‌ها، سازه‌های کنگره‌داری وجود دارد و منافذی (تیرکش) جهت دیده‌بانی و دفاع دیده می‌شود.

 

مرتبط:

قلعه های معروف ایران

توسعه بند دره بیرجند و تحول گردشگری

استاندار خراسان جنوبی با بیان اینکه ایجاد فضای تفریحی و رفاهی مناسب برای نشاط مردم از دغدغه‌های مدیران استان است، گفت: با بهسازی و توسعه زیرساخت‌ها در بند دره شاهد تحول در حوزه گردشگری استان و شهر بیرجند خواهیم بود.

محمدصادق معتمدیان، عصر امروز ۲۲ بهمن، در آیین آغاز عملیات اجرایی طرح توسعه زیرساخت‌ها در بند دره، اظهار کرد: بهسازی زیرساخت‌ها در شرایط موجود و توجه به این منطقه گردشگری، سال‌هاست از مطالبات به حق مردم است.

وی بیان کرد: استفاده از ظرفیت مطلوب این تفرجگاه به منظور جبران کاستی‌های موجود در سرانه فضای سبز، بارها مطرح شده، اما به دلایلی تاکنون عملیاتی نشده است.

به گزارش ایسنا، استاندار خراسان جنوبی با اشاره به کمبود فضای سبز در استان، ادامه داد: ایجاد فضای تفریحی و رفاهی مناسب برای نشاط مردم از دغدغه‌های مدیران استان است.

معتمدیان اظهار کرد: در حال حاضر تلاش بر این است که زیرساخت‌های لازم و امکانات تفریحی مناسب در شأن مردم در این مکان فراهم شود.

وی تصریح کرد: مردم علاقه مند به استفاده از این جاذبه طبیعی هستند، اما امکانات و زیرساخت های در حد صفر، این امکان را فراهم نمی‌کند.

استاندار خراسان جنوبی بیان کرد: اداره کل راهداری و حمل و نقل جاده‌ای، شرکت توزیع نیروی برق، شهرداری، اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، شرکت آب و فاضلاب و سایر ادارات مرتبط هر کدام وظیفه‌ای در این حوزه به عهده گرفته‌اند.

معتمدیان با بیان اینکه با همت مدیران و تلاش شبانه روزی دستگاه‌ها فاز اول کار تا عید نوروز به اتمام خواهد رسید، افزود: ایجاد زیرساخت‌ها و بهبود شرایط موجود در ترغیب سرمایه گذاران برای حضور و سرمایه‌گذاری مؤثر خواهد بود.

وی یادآور شد: اعتبار مورد نیاز اجرای طرح توسعه زیرساخت‌های بند دره تامین و در اختیار دستگاه های مرتبط قرار می‌گیرد تا هر کدام بتوانند وظیفه خود را در این طرح عملیاتی کنند.

منبع:ایسنا

مرتبط:

ازمیغان ،زیباترین روستای خراسان جنوبی

حال خوب برای میراث یونسکو/باغ اکبریه گردشگر جذب می‌کند

وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی از باغ جهانی اکبریه بیرجند بازدید کرد و پیشنهاداتی برای جذب بیشتر گردشگر داد.

علی اصغر مونسان، امروز دوشنبه ۹ دی، در سفر به خراسان جنوبی به همراه استاندار خراسان جنوبی، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان و جمعی از مسئولان استانی از باغ جهانی اکبریه بیرجند بازدید کرد.

به گزارش ایسنا، در این بازدید وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ضمن بازدید از بخش‌های مختلف، پیشنهاداتی برای جذب بیشتر گردشگر به این باغ و قول‌هایی برای حل برخی مشکلات داد.

حسن رمضانی، مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان جنوبی در این بازدید با اشاره به ثبت باغ جهانی اکبریه در فهرست آثار جهانی اظهار کرد: این بنای تاریخی مربوط به سه دوره مختلف تاریخی است.

وی با بیان اینکه در ورودی این باغ موزه فرش راه اندازی شده است، بیان کرد: در این موزه نزدیک به ۵۰ تخته فرش دستبافت تاریخی به نمایش گذاشته شده که یکی از بی نظیرترین گنجینه‌های فرش در کشور است.

مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان جنوبی خاطرنشان کرد: موزه مردم شناسی، باستان شناسی، مفاخر و مشاهیر، نگارخانه از بخش‌های دیگر این مجموعه است.

عمارت و باغ اکبریه، یکی از بناهای تاریخی شهر بیرجند است. این بنا در دوره قاجاریه و توسط شوکت الملک در دو طبقه ساخته شده‌است.

این باغ در نشست سی و پنجم یونسکو در سال ۲۰۱۱ میلادی به عنوان میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید. همچنین این باغ با نام «مجموعه اکبریه، مسجد و عمارت و باغ» در تاریخ ۲ خرداد ۱۳۷۸ با شماره ثبت ۲۳۲۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

منبع:ایسنا