نوشته‌ها

طرز تهیه اُماچو و چنگمال جزو ۹ اثر فهرست آثار ملی

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان کرمان از ثبت ۹ اثر ناملموس این استان در فهرست آثار ملی کشور خبر داد.

“فریدون فعالی” امروز ۱۲ مهرماه با اعلام این خبر اظهار کرد: آیین سنتی تیرگان زرتشتیان کرمان، بازی قلعه قوسا رابر، اسفندقه، جیرفت و بافت، مهارت پخت گندم شیر (بلغور شیر) کرمان، مهارت تهیه شیرینی محلی خاخل کرمان و رابر، مهارت پخت اوماچو هنگو (آش هنگو) کرمان، بردسیر، زرند و …، مهارت تهیه شیرینی محلی چنگمال کرمان، سیرجان، بردسیر و …، آیین عقیقه، آیین سنتی شب شیشه و مهارت تهیه سرکه محلی کرمان در جلسه شورای ملی ثبت آثار واجد ارزش شناخته شدند.

وی افزود: هرساله پرونده‌هایی برای ثبت آثار ناملموس مناطق مختلف استان کرمان تهیه و برای بررسی و ثبت در فهرست آثار ملی به وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی ارسال می‌شود.

فعالی خاطرنشان کرد: امسال سهمیه استان کرمان برای ثبت آثار شش اثر بوده که توانستیم با همکاری واحد مردم‌شناسی اداره کل میراث فرهنگی، ۹ اثر واجد شرایط را ثبت ملی کنیم.

آش اوماج(اُماچو) که با نام شولی نیز معروف است، از پرطرفدارترین آش‌های کرمان به حساب می‌آید. این آش، غذایی مقوی و کم‌هزینه است که با سرد شدن هوا و افزایش آنفلوآنزا و سرماخوردگی، می‌تواند به تقویت سیستم ایمنی کمک بسزایی کند. در واقع این سنت‌ دیرینه کرمانی‌ها است که با تهیه و مصرف این آش در هوای سرد در حفظ سلامتی خود می‌کوشند. آش اوماج کرمان از گروه‌های مختلف غذایی تشکیل شده و از آنجا که مواد ساده و مغذی دارد، هضم آن آسان است.

چنگمال نیز یکی از میان وعده های خوشمزه ایست که در کرمان تهیه می شود و در واقع از دسرهای سنتی این استان است.این خوراک از خرما، نان سنتی و روغن حیوانی تشکیل شده است.مهمترین ماده این غذا خرما است.

منبع: ایسنا

رونق گردشگری کرمان در عصر کرونا

کشورهای خارجی بعد از کشف واکسن کرونا ضمن توجه به سلامتی شهروندان خود سعی کردند در برنامه‌های توسعه‌ای ابتدا صنعت گردشگری را احیا کنند و به همین منظور یک برنامه مهم و کاربردی را در دستور کار خود قرار دادند و بر گردشگری سلامت متمرکز شدند. سفر به شهر یا کشورهای دیگر به قصد دریافت خدمات درمانی و سلامت را گردشگری درمانی یا همان گردشگری سلامت می‌گویند. این درمان می‌تواند دامنه وسیعی از خدمات درمانی و سلامت را در بر گیرد که رایج‌ترین آن‌ها مراقبت از دندان، جراحی زیبایی، پیوند عضو و درمان ناباروری است.

طرح واکسن برای گردشگران از اتفاقات ویژه‌ای بود که برخی کشورها آن را انجام دادند. حال با توجه به تلاش کشورهای مختلف دنیا برای جذب گردشگر به سوی این کشورها، کشور ایران با داشتن هزاران جاذبه گردشگری که در دوران شیوع ویروس کرونا بازدیدکننده‌ای ندارند چه برنامه‌ای برای سوق دادن علاقمندان و گردشگران به سوی خود دارد که به نظر می‌رسد تنها راه برون‌رفت از این چالش برنامه‌ریزی مناسب و معرفی جاذبه‌هایی ناشناخته و کمترشناخته شده در حوزه‌های مختلف میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی همچون گردشگری سلامت، ماجراجویانه، کودک، ورزشی و… باشد. جاذبه‌هایی که تاکنون بازدیدکننده نداشتند و یا گردشگری سراغی از آن‌ها نگرفته است. البته استان کرمان در این زمینه حرف زیادی برای گفتن دارد که گردشگری معدن و گردشگری نجوم می‌تواند از آن جمله باشد.

با توجه فعالیت‌های اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان کرمان در حوزه گردشگری و زیرساخت‌های آن طی شیوع ویروس کرونا، مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان کرمان به ورود گردشگران خارجی به این استان اشاره و اظهار کرد: «با توجه به شیوع این ویروس ۱۵۲۰ گردشگر در نیم سال دوم ۱۳۹۹ و ۷۲۸ گردشگر در نیم سال اول ۱۴۰۰ برای دیدن جاذبه‌های گردشگری این استان وارد کرمان شده‌اند.»

فریدون فعالی با اشاره به اینکه در یکسال گذشته گردشگران داخلی نیز از اماکن تاریخی و گردشگری با رعایت پروتکل‌های بهداشتی دیدن کرده‌اند افزود: «۹۳ هزار و ۸۰۰ گردشگر در نیم سال دوم ۱۳۹۹ و ۱۱۹ هزار و ۲۵۰ گردشگر در نیم سال دوم ۱۴۰۰ در این مدت به کرمان سفر کرده‌اند.»

کرمان حائز رتبه در زمینه راه‌اندازی اقامتگاه‌های بوم‌گردی

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان کرمان با بیان اینکه استان کرمان در زمینه راه‌اندازی اقامتگاه‌های بوم‌گردی در سطح کشور حائز رتبه است بیان کرد: «در طول یک سال گذشته دو اقامتگاه بوم‌گردی در استان کرمان راه‌اندازی شده است و هم‌اکنون تعداد این اقامتگاه‌ها به ۳۲۵ واحد رسیده است.»

فعالی به افتتاح یک هتل، چهار مجتمع گردشگری، ۱۸ خانه مسافر و پانسیون و شش دفتر خدمات مسافرتی طی یک سال اخیر اشاره کرد و گفت: «در این مدت ۵۵ راهنمای گردشگری نیز به فعالان صنعت گردشگری استان کرمان افزوده شده است.»

او با اشاره به اینکه ۷۳ پروژه گردشگری در استان کرمان در حال ساخت است افزود: «این پروژه‌ها که شامل شش اقامتگاه سنتی، ۱۳ هتل، هفت اقامت‌گاه بوم‌گردی و ۴۷ مجتمع گردشگری می‌شود از یک سال گذشته شروع به کار کرده‌اند.»

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان کرمان ادامه داد: «۱۴۹میلیارد تومان تسهیلات برای پروژه‌های مذکور اختصاص یافته است که امیدواریم با همکاری بخش خصوصی و فعالان این حوزه بتوانیم به توسعه زیرساخت‌های گردشگری این استان کمک کنیم.»

او بیان کرد: «با افتتاح این پروژه‌ها ۱۹۰۰ نفر وارد عرصه گردشگری می‌شوند تا بتوانند خدمات مناسبی را در اختیار گردشگران قرار دهند.»

معرفی راهنمایان گردشگری آسیب‌دیده از کرونا برای دریافت تسهیلات

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان کرمان به فعالیت‌های شاخص حوزه گردشگری در یکسال گذشته اشاره کرد و گفت: «معرفی واحدها و راهنمایان گردشگری آسیب‌دیده از کرونا برای دریافت تسهیلات حمایتی، ثبت گشت‌تورها از طریق سامانه مجازی دفاتر خدمات مسافرتی، صدور مجوز برای دفاتر خدمات مسافرتی در زمینه گردشگری سلامت، جلوگیری از تورهای غیرمجاز، برگزاری دوره‌های آموزشی تخصصی گردشگری ویژه مدیران تاسیسات گردشگری به صورت آنلاین از جمله این فعالیت‌ها بوده است.»

فعالی بیان کرد: «برگزاری جشنواره‌ها و رویدادهای گردشگری استانی و کشوری با رعایت پروتکل‌های بهداشتی و ظرفیت محدود، برگزاری مراسم آیینی مانند شب یلدا و جشن سده، برگزاری مجدد دوی بین المللی ماراتن در کویر لوت، راه‌اندازی اتوبوس گردشگری درسطح شهر و شهرستان‌های گردشگرپذیر استان از برنامه‌های پیش‌بینی شده برای دوران پساکرونا است.»

او خاطرنشان کرد: «همکاری با مراکز اقامتی استان برای تبلیغات بیشتر از طریق شبکه‌های مجازی و طراحی وب سایت‌های گردشگری، افزایش فعالیت تبلیغاتی درخصوص برگزاری تورهای ورودی از کشورهای عضو پیمان شانگهای، گسترش تورهای طبیعت‌گردی با محوریت مقاصد مرتفع استان همچون صعود به قله هزار و… از دیگر فعالیت‌های مد نظر برای دوران پساکرونا است.»

منبع: میراث آریا

مرتبط:

فهرج، شگفتی بی‌بدیل در جنوب کرمان

ساخت موزه باستان‌شناسی بم آغاز شد

مدیر پایگاه میراث جهانی و منظر فرهنگی بم اعلام کرد: عملیات اجرایی موزه تاریخ و باستان‌شناسی بم با مشارکت شهرداری این شهر آغاز شد.

به نقل از روابط عمومی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان کرمان، محسن قاسمی با اشاره به اینکه موزه مذکور در ساختمان سابق پایگاه میراث جهانی بم با زیربنایی افزون بر ۵۰۰ مترمربع راه‌اندازی می‌شود افزود: این موزه از بخش‌های مختلفی همچون سالن‌های نمایش اشیای تاریخی، سالن اجتماعات، گالری موقت، آزمایشگاه، غرفه‌های صنایع‌دستی، کافی‌شاپ و غیره تشکیل می‌شود.

وی با اشاره به اینکه ۲ تا سه ماه آینده مرمت ساختمان موزه به اتمام می‌رسد اظهارداشت: در این موزه تمام اشیای کشف شده در منطقه بم بزرگ (بم، نرماشیر، فهرج و ریگان) از قبل از زلزله تاکنون به نمایش در می‌آید.

مدیر پایگاه میراث جهانی و منظر فرهنگی بم تاکید کرد: این اشیا شامل سه بخش پیش از تاریخ، قبل و بعد از اسلام می‌شود که در معرض دید علاقه مندان به تاریخ و باستانشناسی بم قرار می‌گیرد.

وی بیان کرد: اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان کرمان اعتباری معادل پنج میلیارد ریال برای تهیه ویترین‌های نمایش اشیای موزه مذکور اختصاص داده است و شهرداری بم نیز نورپردازی و اجرای دوربین های پایش تصویری و غیره را برعهده دارد.

شهرستان بم در ۱۸۵ کیلومتری شرق مرکز استان کرمان از مناطق تاریخی و گردشگری استان کرمان محسوب می شود و میزبان سه اثر تاریخی ثبت شده جهانی شامل ارگ بم و قنات های اکبر آباد و قاسم آباد است.

منبع: ایرنا

مرتبط:

اجرای طرح ساماندهی محوطه پیرامون ارگ تاریخی بم

بم سرزمین‌ نخل‌ها و خشت‌ها

چطور یک شب در طبیعت بمانیم؟

نمایشگاه تخصصی پته کهن در کرمان افتتاح شد

نمایشگاه تخصصی پته کهن کرمان به مناسبت هفته صنایع‌دستی با حضور مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان کرمان و رییس کمیسیون گردشگری، فرش و صنایع‌دستی اتاق بازرگانی این استان افتتاح شد.

“فریدون فعالی” امروز ۲۳ خردادماه در حاشیه افتتاح این نمایشگاه با تاکید به برگزاری هرچه بیشتر نمایشگاه‌های صنایع‌دستی در سطح استان کرمان اظهار کرد: این استان دارای ۱۰۰ رشته مختلف صنایع‌دستی است که در سطح ملی و بین‌المللی حرف برای گفتن دارند و برگزاری این گونه نمایشگاه‌ها به معرفی این رشته‌ها و هنرمندان بومی کمک زیادی می کند.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان کرمان با اشاره به اینکه نمایشگاه تخصصی پته کهن توسط نجمه محمدی و همکاران او در بخش خصوصی برپا شده، افزود: در این نمایشگاه بیش از ۱۰۰ نوع پته فاخر به نمایش درآمده که ظرافت و کاربردی بودن آنها به خوبی مشهود است.

وی با بیان اینکه این نمایشگاه می‌تواند الگویی برای دیگر هنرمندان صنایع‌دستی این استان برای به نمایش درآوردن تولیدات خود در رشته‌های مختلف صنایع‌دستی باشد، بیان کرد: یکی از مهم‌ترین شاخصه‌های این نمایشگاه دوخت محصولات پته‌ با الیاف طبیعی است که با شعار این نمایشگاه که دوستی با طبیعت است همخوانی دارد.

فعالی تاکید کرد: امیدواریم پس از طی دوران کرونا بتوانیم تولیدات صنایع‌دستی هنرمندان کرمانی را در نمایشگاه‌های ملی و بین‌المللی معرفی کنیم تا قدمی برای حمایت از هنرمندان این خطه برداشته باشیم.

مدیرکل میراث فرهنگی استان کرمان با اشاره به اینکه نمایشگاه مذکور از امروز به مدت یک هفته در محل مرکز نوآوری و شتابدهی تگ واقع در خیابان شهید کامیاب برپا می‌شود خاطرنشان کرد: در این نمایشگاه برگزاری انواع ورک‌شاپ‌های آموزشی، وبینارهای آموزشی و همچنین نشست های تخصصی و فروش و نمایش آثار هنرمندان صنایع‌دستی را خواهیم داشت.

منبع: ایسنا

مرتبط:

آیین نوروز _میراث ماندگار بهار در کرمان

آبشار کشیت _آبشاری در دل دره های کرمان

ارگ راین _ارگ تاریخی در کرمان

موزه‌های کرمان سندی بر هویت چندهزارساله

باغ‌موزه هرندی

 باغ هرندی و ساختمان آن از بناهای جالب توجه دوران اخیر است، بانی این باغ عدل السلطان است. این باغ که به مناسبت توقف تاریخی رضاخان در مسیر آخرین سفر تبعیدی‌‌اش اهمیت تاریخی یافته‌ است، امروزه به موزه باستان‌شناسی و موزه سازهای سنتی ایران تبدیل شده‌است، این باغ حدود یک صد سال قدمت دارد.

ساختمان مرکزی در دو طبقه و در میان باغ بنا شده و امروزه به عنوان موزه منطقه‌‌ای استان کرمان مورد بهره‌‌برداری قرار گرفته است. در حال حاضر در طبقه همکف این ساختمان موزه سازهای سنتی و در طبقه فوقانی آن موزه باستان‌‌شناسی قرار دارد. استاد حسین مسعود یکی از هنرمندان عرصه موسیقی با اهدای ۲۱ عدد ساز، انگیزه ایجاد موزه سازهای سنتی را در محل باغ هرندی تقویت کرد و به کوشش مسئولان وقت در سال ۱۳۸۰ این موزه افتتاح شد. هدف اصلی این موزه، آشنا کردن بازدیدکنندگان با سازهای بومی و سنتی این مرز و بوم و همسایگان ایران است. از اهداف مهم موزه باستان‌‌شناسی، معرفی تمدن‌های کهن منطقه جنوب‌شرق ایران و ارتباط آنها با تمدن‌های همجوار است.

موزه گنجعلی‌خان

طبق اسناد تاریخی مجموعه گنجعلی خان در دوره‌ صفوی و به دستور گنجعلی خان، حاکم وقت کرمان ساخته شده است. این مجموعه اکنون از مهم‌ترین مکان‌های دیدنی استان کرمان به شمار می‌رود و همه ساله میزبان گردشگران زیاد داخلی و خارجی است. معمار و طراح این بنای تاریخی، شخصی به‌ نام استاد سلطان محمد، معمار یزدی بوده است. همچنین، به نظر می‌رسد این اثر تاریخی از سوی علیمردان خان، پسر گنجعلی خان تکمیل شد و شکل امروزی به خود گرفت. از زمانی که مرمت این حمام در دستور کار قرار گرفت، به موزه‌ مردم‌شناسی تغییر کاربری داد.

این موزه به دو قسمت موزه مردانه و زنانه گنجعلی‌خان تقسیم شده است که هرساله میزبان تعداد زیادی از گردشگران ایرانی و خارجی است.

گنجعلی‌خان

موزه سکه

در ضلع شمال میدان گنجعلی‌خان، داخل بازار مسگری شمالی و روبروی حمام، ضرابخانه گنجعلی‌خان واقع است که با گچ‌بری زیبایی تزیین شده ‌است. در گذشته در آن مسکوکات طلا و نقره دولتی را ضرب می‌کردند، در سال ۱۳۷۰ همزمان با بزرگداشت خواجوی کرمانی، این مکان به عنوان موزه سکه مورد بهره‌برداری قرار گرفت. در این موزه مسکوکات متعلق به ادوار مختلف تاریخی از قبیل اشکانی، ساسانی، اموی، عباسی و … قاجاری و پهلوی به همراه اطلاعات مربوط در معرض دید بازدید‌کنندگان قرار دارد.

 موزه سنگ جبلیه

در منتهی علیه شرقی کرمان گنبد بزرگ و عجیبی قرار دارد، این گنبد هشت ضلعی به صورت کامل از سنگ است. در هشت طرف آن هشت در به عرض ۲ متر قرار گرفته است که برای استحکام بنا و جلوگیری از خرابی آن، درگاه‌ها را با سنگ مسدود کرده و فقط یکی را باز گذاشته‌اند. قدمت این گنبد را می‌توان به پیش از اسلام مربوط دانست. این گنبد در سال ۱۳۸۳ به موزه سنگ جبلیه تبدیل شد.

موزه باستان‌‌شناسی جیرفت

این موزه محلی برای نمایش تاریخ و فرهنگ غنی شهر جیرفت است، جیرفت شهری با آثار تاریخی و باستانی زیادی است که قدمت هفت هزار ساله دارد. در این موزه زیبا می‌توانید حدود ۵۰۰ شی و ظروف کنده‌کاری شده با نقش‌های پیچیده و پر رمز و راز از انسان‌ها، جانوران، موجودات افسانه‌ای و …را تماشا کنید. همچنین چندین مورد تندیس مرمری از انسان و جانوران، مجسمه‌های مفرغی، سفال‌های منقوش و سفال‌‌های ساده و اشیای کوچک مانند مهره‌های مسطح و استوانه‌ای در این موزه نگهداری می‌شود.

همه اشیای موجود در موزه باستان‌شناسی جیرفت بینندگان را برای چند لحظه به خود خیره می‌‌کنند. آثار نگهداری شده در موزه باستان شناسی جیرفت به هزاره سوم قبل از میلاد مسیح بر می‌گردد که بیشترشان از تپه باستانی کنار صندل کشف شده‌اند، تعدادی نیز مربوط به دوره اسلامی هستند. اکثر اشیای این موزه از جنس مفرغ هستند که یکی از معروف‌‌ترین آثار تندیس انسان عقرب است (نمادی با سر انسان و دم عقرب).

کرمان

 موزه شهید باهنر

 موزه شهید باهنر کرمان از آثار ماندگار و ارزشمند کنگره بزرگداشت شهید دکتر محمد جواد باهنر است که در بیستمین سالگرد شهادت آن شهید والامقام با هدف حفظ و احیای نام آن شهید به همت سردار سرتیپ پاسدار دکتر عبدالمحمدرئوفی‌‌نژاد فرمانده وقت لشکر ۴۱ ثارالله بنا و در تاریخ هفتم شهریور ۱۳۸۰ افتتاح شد.

 موزه دفاع‌مقدس

این موزه یکی از نتایج ماندگار و پدیده‌‌های منحصر به‌فرد کنگره‌ بزرگداشت سردار و هشت‌ هزار شهید استان‌های کرمان و سيستان و بلوچستان است که به همت و تدبیر فرمانده‌ وقت لشکر ۴۱ ثارالله سرتیپ پاسدار شهید قاسم سلیمانی در کرمان بنا شد. این موزه را ‌خان‌‌محمدی از استادان دانشگاه علم و صنعت تهران طراحی کرد که در زمینی به مساحت ۲۳ هزار متر مربع و زیربنای ۲۵۵۰ متر مربع ساخته شده ‌است و در تاریخ ۳ خرداد ۱۳۷۷ در سالروز فتح خرمشهر افتتاح شد. قسمت‌های مختلف موزه عبارتند از  ساختمان اصلی موزه (در سه طبقه و هشت تالار)،  مرقد مطهر هشت شهید گمنام دفاع مقدس، ماکت بزرگ عملیات کربلای ۵، ماکت پویای عملیات والفجر ۸، تالار عبرت و تالار بصیرت، ورودی موزه، مزار شهدا و بوستان شهدا.

 موزه ارتش

این موزه در سال ۱۳۸۸ در ساختمان باشگاه قدیم ارتش که دارای قدمتی بیش از ۱۰۰ سال است افتتاح شد. این بنای تاریخی دارای ۸۰۰ متر مربع زیربنا و بدون ستون است. موزه دارای ۴هزار تجهیزات نظامی از زمان قاجاریه است که از استان‌های زاهدان، تهران، اهواز و گرگان جمع آوری شده ‌است. همچنین ۵۰ قطعه عکس از رهبر معظم انقلاب در زمان جنگ، ۵۰ قطعه عکس از تجاوز رژیم عراق در سال ۱۳۵۸، اسنادی از شهادت مردم کرمان، وصیت نامه‌ها و آثار باقی‌مانده از شهیدان، ۲ تابلوی نفیس با بیش از ۱۰۰ سال قدمت در این موزه به نمایش گذاشته شده است.

blank

 موزه صنعتی

این بنا که در خیابان شهید بهشتی (دکتر شریعتی) قرار دارد نمونه‌ای از همت و حمیت حاج علی‌اکبر صنعتی از خیرین کرمانی است که بنای پرورشگاهی برای نگهداری ایتام را پی ‌‌ریخت، در جوار آن موزه‌‌ای بنا نهاد که امروزه آثار ارزشمندی از استاد علی‌اکبر صنعتی یکی از فرزندان همین پرورشگاه در آن به نمایش درآمده است.  موزه صنعتی در سال ۱۳۵۶ افتتاح شد و بعد از انقلاب  به مدت ۱۷ سال تعطیل بود و در سال ۱۳۷۲ بازگشایی شد. موزه هنرهای معاصر از سال ۱۳۸۶ در این محل مورد بهره‌‌برداری قرار گرفت.

موزه زرتشتیان

موزه زرتشتیان واقع در شهر کرمان و اولین و تنها موزه مردم شناسی زرتشتیان جهان است که در سال ۱۳۸۰ به همت بهدنیان فرزانه، هرمز اشیدری و مهیندخت سیاوشیان ساخته شد و به صورت رسمی در مراسم جشن تیرگان سال ۱۳۸۴ از سوی سازمان میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری وقت افتتاح شد.

این موزه از بخش‌های مختلفی تشکیل شده که هر بخش به یکی از جنبه‌های آداب و رسوم زرتشتیان می‌پردازد.

منبع: میراث آریا

تعداد آثار ثبت جهانی کرمان به هفت اثر رسید

مدیرکل میراث فرهنگی ،صنایع دستی و گردشگری استان کرمان گفت: با قرار گرفتن پنج اثر تاریخی این استان از ابتدای دولت یازدهم تاکنون در فهرست جهانی ، تعداد آثار ثبت جهانی دیار کریمان به هفت اثر رسید.

فریدون فعالی افزود: این  پنج  اثر جهانی شامل روستای دستکند میمند، بخشی از بیابان لوت، قنات های گوهر ریز جوپار، اکبر آباد و قاسم آباد بم هستند که در فهرست یونسکو قرار گرفته اند.

وی ادامه داد: تا قبل از دولت های یازدهم و دوازدهم تنها ۲ اثر تاریخی جهانی باغ شاهزاده ماهان و ارگ بم به ثبت رسیده بود که هم اکنون  استان کرمان با هفت اثر بیشترین تعداد آثار ثبت شده جهانی در کشور را به خود اختصاص داده  است.

فعالی همچنین با تشریح بخش دیگری از اقدامات زیرساختی در حوزه گردشگری استان در دولت تدبیر و امید اظهار داشت : راه اندازی ۳۳۵ واحد بومگردی درسراسر استان کرمان طی حدود هشت سال گذشته که رتبه یک کشور مربوط به کرمان است و پیش از این هیچ واحد بومگردی فعالیت نمی کرد.

وی اضافه کرد: ایجاد این تعداد واحد بومگردی موجب خلق فرصت های جدید شغلی و رونق اشتغال پایدار در نقاط مختلف این استان بخصوص مناطق کم برخوردار و دورافتاده  شده است .

به گفته فعالی ثبت سیرجان به عنوان شهر جهانی گلیم و ثبت جهانی گلیم شیرکی پیچ این شهرستان به عنوان نخستین اثر صنایع دستی استان کرمان در دولت یازدهم و دوازدهم انجام شد.
وی همچنین گفت: اجرای طرح ملی گردشگری، توسعه و حفاظت از پارک ملی خبر بافت، با سرمایه گذاری ۵۰۰ میلیارد تومان در پارک ملی خبر بافت توسط بخش خصوصی در فاصله ۲۴۰ کیلومتری غرب مرکز استان در دست اقدام است.

برخلاف آنچه تصور می شود استان کرمان صرفا کویری است بیش از یک چهارم باغات ایران و تعداد زیادی از قلل مرتفع کشور، آبشارها و رودخانه های فراوان در آن وجود دارد.
کرمان پهناورترین استان ایران با تمام اقلیم های شناخته شده است و بنا به موقعیت ژئوپلتیک و استراتژیک همیشه مرکز ثقل مناسبات سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جنوب شرق بوده است.
کرمان پیشینه درخشانی در سطح ملی و فراملی دارد و در حال حاضر بیش از هفت هزار اثر شناخته شده و قریب به ۷۰۰ اثر ثبت ملی در این استان وجود دارد.
کویر لوت واقع درد شرق استان کرمان  زیباترین عارضه ها و شگفتی ها را در درون خود جای داده و ثبت جهانی شده است.
کرمان در عرصه های باستان شناسی و تاریخی فوق العاده قوی است و به تعبیری استان کرمان بهشت باستان شناسی ایران به شمار می رود و فقط در جنوب استان در حوزه هلیل رود ۴۰۰ کیلومتر مربع محوطه باستان شناسی وجود دارد.
کرمان در حوزه صنایع دستی نیز جزو استان های شاخص است و هنرمندان زیادی در این بخش تولیدات با کیفیت، متنوع و منحصر بفردی مانند فرش، پته و گلیم شیرکی پیچ سیرجان را انجام می دهند.

حوزه میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان کرمان پس از دوره ای رکود در طول فعالیت دولت تدبیر و امید نه تنها جان تازه ای گرفت، بلکه توانست دستاوردهای جهانی و ملی داشته باشد و اقدامات زیربنایی خوبی در این حوزه انجام گیرد .

منبع:ایرنا

مرتبط:

آیین نوروز _میراث ماندگار بهار در کرمان

از کرمان دیار کریمان چه به یادگار بخریم؟

آبشار کشیت کرمان

گنجعلی‌خان طلیعه معماری و هنر اصیل ایرانی در دل کویر کرمان

مجموعه گنجعلی‌خان یکی از مشهورترین مکان‌های دیدنی کرمان است و در مرکز قدیمی شهر، در کنار بازار بزرگ کرمان قرار دارد. گنجعلی‌خان که از حکام مشهور زمان شاه عباس بوده از سال ۱۰۰۵ تا ۱۰۳۴ هجری قمری بر کرمان فرمان‌روایی و آثار و بناهای زیادی ساخته و در آبادی این منطقه کوشیده است.

معمار مجموعه مذکور  استاد محمد معمار یزدی و سبک معماری این بنا به شیوه‌ اصفهانی است. مساحت مجموعه‌ گنجعلی‌خان ۱۱۰۰۰ مترمربع و از چندین بنا تشکیل شده است.

مجموعه گنجعلی‌خان از قسمت‌هایی چون میدان، بازار، حمام، ضرابخانه، مدرسه، مسجد، چهارسوق و آب‌انبار تشکیل شده است و از شگفت‌انگیزترین آثار تاریخی (عصر صفوی) استان کرمان محسوب می‌شود.

 میدان گنجعلی‌خان

این میدان همانند میادین اصیل ایرانی مستطیل شکل است، در سه ضلع آن بازار واقع شده و در ضلع دیگر آن مدرسه گنجعلی‌خان قرار دارد. این میدان در مرکز داد و ستد شهر قدیـم واقع است، طول آن ۹۹ متر، عرض آن ۵۳ متر و دارای مساحت ۵۳۲۶ متر مربع وسعت است.

 بازار گنجعلی‌خان

 این بازار حد فاصل بین چهار سوق و بازار اختیاری است که سبک معماری جالبی از عصر صفوی به یادگار گذاشته و در بخش جنوبی میدان گنجعلی‌خان قرار گرفته اسـت، در سمـت  چپ آن ۱۶ طاق نما این بازار را به میدان ارتباط می‌دهد.

گنجعلی‌خان

 ضرابخانه گنجعلی‌خان (موزه سکه)

در ضلع شمال میدان گنجعلی‌خان، داخل بازار مسگری شمالی و روبروی حمام، ضرابخانه گنجعلی‌خان واقع است که با گـچ‌بری زیبایی تزیین شده‌ است، در گذشته در آن مسکوکات طلا و نقره دولتی را ضرب می‌کردند، در سال ۱۳۷۰ همزمان با بزرگداشت خواجوی کرمانی، این مکان به عنوان موزه سکه مورد بهره‌برداری قرار گرفـت. در این موزه مسکوکات متعلق به ادوار مختلف تاریخی از قبیل اشکانی، ساسانی، اموی، عباسی و … قاجاری و پهلوی به همراه اطلاعات مربوط در معرض دید بازدیدکنندگان قرار دارد.

 حمام گنجعلی‌خان

حمام گنجعلی‌خان در سمت راسـت بازار گنجعلی‌خان واقع اسـت. این حمام مجموعه‌ای از تلفیق هنر معماری و کاربرد مصالح گوناگون با فضایی متناسـب و مردم‌وار است. حمام، اثری بدیع با کاشی‌کاری‌های زیبا، نقاشی‌ها، گچ‌‌بری‌ها، مقرنـس‌کاری‌ها و کاربندی‌هایی است که هر بیننده را به تحسین وا می‌دارد. حمام گنجعلی‌خان در سال ۱۰۰۵ ه. ق (دوره صفوی) به دستور گنجعلی خان حاکم وقت کرمان و معماری سلطان محمد معمار یزدی آغاز و در سال ۱۰۲۰ به پایان رسید. حمام تا حدود ۸۰ سال پیش دایر بوده است اما در حال حاضر نقش و کارکرد گردشگری پیدا کرده و به موزه مردم‌شناسی تبدیل شده ‌است.

مجسمه‌هایی به دست اساتید دانشکده هنر و دانشگاه تهران (استاد میربابایی و نشان تانیک) طراحی و در قسمـت‌های مختلـف حمام قرار داده شده تا بدین وسیله صحنه‌هایی از استحمام به شیوه سنتی در معرض نمایش گذاشته شود.

 مدرسه گنجعلی‌خان

این مدرسه در ضلع شرقی میدان واقع شده، گویا روزگاری مدرسه بوده و بعدها به کاروانسرا مبدل شده‌ است. نمای داخلی و خارجی این مدرسه کاشی‌کاری معرق جالبی از عصر صفوی به یادگار گذاشته است. این مکان تا زمان حمله آقا محمد خان قاجار به کرمان مدرسه بوده و پس از ویران شدن به دستور او، تعطیل شده و در اواسط قرن سیزدهم به عنوان کاروانسرا با کاربری بازارچه صنایع‌دستی مورد استفاده قرار می‌گیرد. سال ۱۰۰۷ ساخت بنا شروع و در سال ۱۰۲۹ به اتمام رسیده است.

گنجعلی‌خان

 مسجد گنجعلی‌خان

 این بنا در گوشه شمال‌شرقی میدان و همجوار با مدرسه واقع شده ‌است. این مسجد کوچک اما بی‌نهایـت زیبا در واقع موزه کوچکی از هنرهای تزیینی اسلامی نظیر کاشی‌کاری، گچ‌بری و خطاطی است که به سبک زیبایی آراسته شده‌ است.

 چهارسوق گنجعلی‌خان

 محل متقاطع دو راسته بازار را چهار سوق می‌گویند. به دلیل برخورد متقاطع دو راسته بازار شمالی- جنوبی و شرقی- غربی، در محل چهار سوق گنجعلی‌خان در گذشته این مکان مهم‌ترین نقطه شهر محسوب می‌شده است، نمای داخل این  چهار سوق با گـچ‌بری‌‌های جالب و نقاشی‌های زیبای عصر قاجار که چهره شهروندان آن دوره را به تصویر کشیده تزیین شده‌ است، چهار سوق مرکز ثقل بازار است. گنبد چهارسوق مرتفع‌ترین گنبد شهر به‌شمار می‌آمده است.

منبع:میراث آریا

مرتبط:

از کرمان دیار کریمان چه به یادگار بخریم؟

گنبد مشتاقیه یا سه گنبدان نمادی از شهر کرمان

ساماندهی بیش از ۳۰۰۰ شی تاریخی در کرمان

معاون میراث‌فرهنگی، اداره کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان کرمان از ساماندهی بیش از ۳۰۰۰ شی تاریخی در این استان خبر داد.

“مجتبی شفیعی” امروز هفتم فروردین ماه اظهار کرد: با توجه به وجود محوطه‌های باستانی و بناهای تاریخی متعدد در استان کرمان، تعداد قابل‌ توجهی اشیای تاریخی از طریق فرهنگ‌سازی، کشفیات و همچنین کاوش‌های متعدد به دست می‌آید.

وی افزود: اداره کل میراث فرهنگی علاوه بر حفظ و نگهداری از محوطه‌های باستانی و بناهای تاریخی مسئولیت ساماندهی، مرمت و حفاظت از اشیا تاریخی را نیز برعهده دارد که تاکنون بیش از ۱۲ هزار شی تاریخی توسط کارشناسان مربوطه ساماندهی شده است.
شفیعی با اشاره به اینکه این اشیاء متعلق به دوره‌های پیش از تاریخ، تاریخی و اسلامی است، بیان کرد: پروژه ساماندهی اشیای تاریخی می‌تواند مرجعی برای پژوهش و همچنین قابل دسترس برای دانشجویان رشته‌های باستان‌شناسی، تاریخ و … باشد.
وی با بیان اینکه ساماندهی اشیاء به دو بخش کالبدی و اطلاعاتی تقسیم می‌شود، خاطرنشان کرد: ساماندهی اطلاعاتی اشیاء  شامل نام اثر، دوره، کارکرد و کاربری، محل کشف، ابعاد، اندازه و تهیه عکس از زوایای مختلف است که از سوی کارشناسان حوزه مربوطه به منظور قرارگیری در نرم‌افزار جام (بانک اطلاعات اموال فرهنگی) انجام می‌گیرد.

منبع:ایسنا

مرتبط:

آیین نوروز _میراث ماندگار بهار در کرمان

گنبد مشتاقیه یا سه گنبدان نمادی از شهر کرمان

آبشار کشیت کرمان

گل محمدی عنصری مقدس از دل کویر

گلاب‌گيری يكی از فنون استحصال است كه در فصل بهار از گل محمدی عطر و گلاب تهيه می‌کنند. اين فن در لاله‌زار يكی از بخش‌های شهرستان بردسير به صورت سنتی و صنعتی رواج دارد اما گلاب‌گيری سنتی فصل بهار در سطح استان كرمان در منازل و به وسیله زنان انجام می‌شود.

از سال ۱۳۵۵ گلاب‌گيری در لاله‌زار رونق بيشتری گرفت. همایون صنعتی به همراه همسرش شهین‌دخت صنعتی كه از خيرين كرمان بودند با وجود مخالفت و ممانعت مردم منطقه، نهال‌های گل محمدی را از قمصر كاشان آوردند و در منطقه پرورش دادند که امروزه در سرتاسر منطقه لاله‌زار، كاشت گل محمدی انجام می‌شود. بعد از آن کارخانه گلاب زهرا در این روستا دایر شد، گل را از کشاورزان خریداری و برای گلاب‌گیری به کارخانه می‌آوردند و مازاد گل محمدی به كارخانه گلاب‌گيری كاشان برده می‌شود.

از اواسط ارديبهشت‌ماه كه برداشت گل محمدی شروع می‌شود زنان و مردان منطقه لاله‌زار صبح زود با برداشتن كيسه، چادرشب، گونی و… به باغ‌ها رفته و شروع به چيدن گل می‌کنند. بهترين زمان برای چیدن گل، قبل از طلوع آفتاب تا ساعت ۱۰ صبح است. هر چه نور خورشيد كمتر به گل‌ها بتابد بهتر است زیرا عطر بيشتری از خود پخش می‌کند.

در حال حاضر به دليل زياد بودن مزارع گل محمدی در لاله زار بردسیر، كارگران زیادی برای چیدن گل که جویای کار هستند استخدام می‌شوند که معمولا این افراد از شهرستان‌های بردسير، بم، جيرفت و… هستند.

کشاورزان برای برکت محصول خود، روزانه مقداری از درآمد حاصل از فروش گلاب را برای ساخت مساجد یا امور خیریه اهدا می‌کنند و حتی مقداری از در‌آمد حاصل از کارخانه گلاب زهرا صرف نگهداری کودکان بی‌سرپرست در پرورشگاه صنعتی  شهر کرمان می‌شود.

 بعد از اينكه گل‌ها چيده شد آنها را به محل کارخانه گلاب‌گيری می‌برند. اگر گل با حجم زيادی روی هم قرار گيرد باعت خراب شدن و پوسيدن گل‌ها می‌شود. در فرایند گلاب‌گیری، ابتدا براساس حجم ظرف مورد نظر گل درون آن می‌ريزند به حدی كه تا نصف آن گل قرار گيرد سپس دو برابر آن آب می‌ريزند تا آب كاملا روی گل را بپوشاند، سپس نيچه (در دیگ عرق‌گیری) را روی دهانه آن قرار می‌دهند به نحوی كه كاملا قالب شود. برای جلوگيری از خروج بخار از دهانه‌ دیگ، دور دهانه را با پارچه يا تسمه پلاستيكی يا خمير می‌پوشانند و سپس ديگ را بر روی حرارت قرار می‌دهند.

پس از جوش آمدن آب‌، حرارت را کم می‌کنند و داخل نیچه آب سرد می‌ریزند و در حین عرق‌گیری آب نیچه را عوض می‌کنند تا آب داغ نشود و عمل تقطیر انجام شود. معمولا سه بار که آب داخل نیچه را عوض کردند، گل‌ها را خالی می‌کنند و دوباره گل  و آب داخل دیگ می‌ریزند مانند قبل در دیگ را می‌بندند و دوباره آب سرد درون نیچه ریخته تا گلاب‌گیری انجام شود.

کارخانه‌ها در گذشته به ‌صورت سنتی گلاب تهیه می‌کردند. امروزه بخش لاله‌زار به دلیل کشت انبوه گل محمدی، نیاز به وجود دستگاه‌های صنعتی با ظرفیت بیشتر دارد.

 قسمت‌های مختلف دستگاه‌های صنعتی علاوه بر دیگ بخار و ستون مبرد شامل دستگاه سختی‌گیر، ترموستات، پرکن، پاستوریزاتور و دستگاه بسته‌بندی است. در روش صنعتی، فرآیند گلاب‌گیری، از راه تقطیر با بخار آب انجام می‌شود اما در روش سنتی تقطیر از راه تقطیر با آب انجام می‌شود .

در تولید صنعتی گلاب یا عرقیجات از ماشین‌آلاتی که قطعات آن از استیل زنگ ‌نزن است، استفاده می‌شود. ابتدا گل محمدی را در دیگ‌‌های استیل می‌ریزند و سپس حرارت ‌ غیرمستقیم (بخار آب) را از لابلای مخلوط گل عبور می‌دهند. بخار حاصل شده در مبرد یا سردکن که دارای جریان آب سرد است، خنک می‌شود و بعد از تبدیل شدن به مایع که همان گلاب است به مخازن استیل منتقل می‌شود.

در مرحله بعد عملیات پاستوریزاسیون و صاف‌کردن گلاب آغاز می‌شود. گلاب به عمل آمده از فیلترهای کاغذی یا پلاستیکی بسیار ریز عبور داده می‌شود و سپس در منبع پرکردن بطری‌‌ها و یا مخازن بزرگ، برای ذخیره‌سازی وارد می‌شود.

گلاب در بطری‌های شیشه‌ای یا یکبار مصرف ریخته می‌شود. پس از فرآیند بستن در بطری‌ها، برچسب‌‌گذاری شده و بطری‌ها داخل کارتن قرار می‌گیرند. در روش صنعتی، گلاب حاصله از نظر ویژگی‌های فیزیکی، شیمیایی و میکروبی مطابق استاندارد خواهد بود.

در کارخانه گلاب زهرا انواع دیگ‌های گلاب‌گیری، از جمله گلاب دو آتشه‌ نیز وجود دارد. گلاب دو آتشه گلابی معطر است که هنگام گلاب‌گیری، به جای آب داخل دیگ گلاب می‌ریزند که باعث معطر شدن و ماندگارتر شدن گلاب می‌شود.

شهرستان بردسیر یکی از مهم‌ترین مراکز کشاورزی و دامداری استان کرمان است و نخستین شهرستان در زمینه پرورش گل محمدی در استان کرمان است و بعد از توسعه کشت این محصول در شهرستان شاهد گسترس پرورش این گل در استان هستیم.

بیش از ۱۳ سال است که در لاله زار بردسیر جشنواره گل محمدی با حضور گردشگرانی از استان‌های همجوار برگزار می‌شود که هدف از برگزاری این جشنواره معرفی و نشان دادن قابلیت‌های گردشگری لاله زار است.

هم‌اکنون ۳هزار و۵۰۰ هکتار باغ گل محمدی در لاله‌زار وجود دارد که از هر هکتار ۵ تن محصول برداشت می‌شود. این حجم نیروی کار و باغ‌های گل، زمینه را برای سرمایه‌گذاری در خصوص صنایع فرآوری گلاب در شهرستان بردسیر مهیا کرده است.

آيين گلاب گيری در برخی از استان‌های کرمان کاشت می‌شود و منطقه بردسیر نیز به دليل اقليم آن آیین گلاب‌گیری با شيوه و فن خاصی انجام می شود. این آیین با شماره ۱۰۹ در فهرست آثار ناملموس کشور به ثبت رسیده است.

منبع:ایسنا

مرتبط:

بازار کاشان _تمثیلی از معماری سنتی ایران

ابیانه _روستایی تاریخی در دل کاشان

موزه باغ هرندی

موزه باغ هرندی در دوره‌ قاجار توسط «عدل ‌السلطنه» یکی از صاحب منصبان نظامی آن دوره در قاجار بنا نهاده شد. این مجموعه به دلیل توقف چند روزه‌ رضاخان در مسیر سفر تبعید ش مورد توجه قرار گرفت و در سال ۱۳۵۴ توسط مالک باغ به وزارت فرهنگ و هنر اهدا شد. باغ هرندی مدتی نیز به عنوان ساختمان سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کرمان مورد استفاده قرار گرفت. در حال حاضر در طبقه همکف این ساختمان ، موزه ساز های سنتی استاد مسعود و در طبقه فوقانی آن موزه باستان شناسی قرار دارد.

موزه باغ هرندی اثر در تاریخ ۱۸ آذر ۱۳۵۴ با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

خانه ‌ای قاجاری در دل باغی ایرانی، که آثار نفیس باستانی و ابزارآلات بی‌ نظیر موسیقی را در خود جای داده است، هر گردشگری را به خود می ‌کشاند.

در دوره قاجار باغ ‌های متعددی در کرمان احداث شد که باغ هرندی یکی از آنها بشمار میرود. محمدرضا خان عدل ‌السلطان که یکی از صاحب‌ منصبان نظامی کرمان بود، در سال ۱۲۹۰ قمری و ۱۲۵۲ خورشیدی باغ را خارج از حصار کرمان ساخت. نقشه‌ ساختمان مرکزی باغ که موزه باستان ‌شناسی کرمان و موزه‌ سازهای سنتی در آن قرار دارد را مرتضی قلی اسفندیاری، پسر عدل السلطان، در حدود سال ۱۲۶۶ خورشیدی از فرانسه برای پدرش فرستاد. طرح ساختمان تلفیقی از نقشه فرنگی و معماری ایرانی است.

ساختمان مرکزی در دو طبقه، در قسمت شمالی باغ و در کنار آب ‌نماهای مختلف بنا شده و مساحت تقریبی زیربنای آن حدود ۲۰۰۰ متر مربع است. عمارت دو طبقه باغ موزه هرندی دارای سقف گنبدی با عمق کم است. جنس کف آن آجر سنتی قدیمی بوده که اکنون سرامیک شده است. در روی ساختمان و در مرکز پشت بام، کلاه فرنگی چند ضلعی وجود دارد که نور را تأمین می ‌کند.

موزه باغ هرندی

موزه باغ هرندی تمام ويژگيهاي يك باغ عمارت ايراني را دارا است. از جمله قسمتهاي باغ مي ‌توان ساختمان اندروني، بيروني، بهارخواب، حمام، آشپزخانه و اتاق‌ هاي مستخدمين، گاو گرد (گاوچاه) حوض و آب نما، اصطبل و درختان ميوه را نام برد كه بر اثر مرور زمان دستخوش تغييرات زيادي شده اند كه تخريب اصطبل و انبار ها، تبديل شدن آشپزخانه به ساختمان اداري از آن جمله است. آب ‌رسانی درختان این باغ از چاه و گاوگرد باغ تامین می ‌شده که خوشبختانه گاوگرد و همه‌ تجهیزات آن در گوشه ضلع‌ غربی این باغ هنوز موجود است.

باغ در سال ۱۳۱۳ به ابوالقاسم هرندی، که یزدی‌ الاصل و از تجار معروف کرمان بود، فروخته شد. ساختمان و قسمتی از باغ در سال ۱۳۴۹ به وزارت فرهنگ و هنر جهت تبدیل شدن به موزه اهدا شد و پس از مدتی بقیه‌ باغ را هم وزارت فرهنگ و هنر خرید و باغ در ۱۸ آذر ۱۳۵۴ با شماره ۱۱۷۰ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید.

بعد از انقلاب سازمان میراث فرهنگی در سال ۱۳۶۸ یک سری ساز از ایرج گلسرخی خریداری کرد. استاد حسین مسعود کرمانی، که از کارمندان سازمان میراث فرهنگی و آخرین نفری بود که به روش قدما تار می‌ ساخت، در سال ۱۳۷۸ اعلام کرد می ‌خواهد یک موزه‌ ساز در کرمان دایر کند. سید محمد بهشتی، رئیس وقت سازمان، از این پیشنهاد استقبال کرد و سازمان میراث فرهنگی در سال ۱۳۸۰ با هزینه ‌ای بالغ بر ۱۶۰ میلیون تومان برای تعمیرات و بازسازی اساسی، خرج کرد و رسما باغ موزه را افتتاح کردند.

ساختمان مرکزی نیز در سال ۱۳۸۲ به عنوان موزه‌ باستان ‌شناسی کرمان راه ‌اندازی شد. این موزه پس از افتتاح به دلیل مشکلاتی که داشت تعطیل و پس از رفع آنها در سال ۱۳۸۳ بازگشایی شد. باغ موزه چهار غرفه دارد. در غرفه‌ ها آثار کشف شده از ظروف سفالی، سنگی، فلزی، شیشه ‌ای و کتیبه ‌های سنگی قرون مختلف از جمله دوران اسلامی، آمیخته ‌ای از فرهنگ یونان و آسیای مرکزی نگهداری می ‌شود. اکثر آثار تاریخی که در این موزه نگهداری می ‌شوند، از حوزه‌ هلیل ‌رود (جیرفت) و شهداد به دست آمده‌ اند.

در حال حاضر طبقه‌ همکف ساختمان به موزه‌ سازهای سنتی و طبقه‌ بالا به موزه‌ باستان ‌شناسی تبدیل شده است.

موزه باغ هرندی

موزه باستان شناسی
از اهداف مهم موزه‌ باستان‌ شناسی معرفی تمدن ‌های کهن منطقه‌ جنوب شرق ایران و ارتباط آنها با تمدن ‌های همجوار است. این موزه از دو بخش کلی دوران پیش از اسلام و دوران اسلامی تشکیل شده و شامل غرفه‌ های متعدد است که عبارتند از:

غرفه شهداد
آثار به نمایش گذاشته شده در این غرفه از کاوش‌ های باستان ‌شناسی مجموعه باستانی شهداد است و شامل انواع ظروف سفالی، سنگی و فلزی (مفرغ) مربوط به هزاره ‌های سوم و چهارم پیش از میلاد مسیح است. از سایر آثار این غرفه می ‌توان به گردنبند های بسیار ظریف و ظروف سنگی شبیه به دوات اشاره نمود.

غرفه جازموریان (پیش از تاریخ)
آثار کشف شده از جازموریان شامل انواع سفال‌ های خاکستری بسیار ظریف، با نقوش زیبا است. آثار این دوره مربوط به اواخر هزاره‌ سوم و اوایل هزاره‌ دوم پیش از میلاد مسیح است. نمونه‌ چشمگیر آن تبرهای مفرغی‌ است که از جیرفت، غرب باتلاق جازموریان و از کاوش ‌های غیرمجاز به دست آمده است.

غرفه جازموریان (دوره‌ تاریخی)
آثار مهم دیگری که از منطقه‌ جازموریان به دست آمده، متعلق به دوره‌ سلوکی، اشکانی، آمیخته‌ ای از فرهنگ یونان، آسیای مرکزی، هند، فلات مرکزی ایران و میان‌ رودان است. این یافته‌ ها شامل جام‌ های سفالین، بشقاب، کوزه و ریتون ‌های منتهی به سر جانورانی چون اسب، قوچ، گاو و نیم ‌تنه‌ انسان است. سورنای متعلق به دوران هخامنشی از شاخص‌ ترین آثار باغ موزه‌ هرندی است.

غرفه شماره چهار
آثار موجود در این غرفه اغلب شامل سفال‌ های مختلف منقوش و نیز حیوانات کوچک مفرغی زیبای یافته شده در کاوش‌ های جیرفت است. از سایر آثار مهم این بخش می ‌توان از ظروف مفرغی کشف ‌شده در بزنجان بافت نام برد.

غرفه اسلامی
سفال ‌های لعاب ‌دار و اشیای فلزی و شیشه‌ ای شامل انواع ظروف و پیه سوز و عطر دان و نیز کتیبه‌ های سنگی مربوط به قرون مختلف اسلامی زینت ‌بخش این غرفه است.

موزه باستان‌ شناسی کرمان مدتی میزبان سرستونی از تخت جمشید نیز بوده است؛ این سرستون، طی یک درگیری مسلحانه، از قاچاقچیان مواد مخدر گرفته و به باغ موزه هرندی کرمان منتقل شده بود، اما در سال ۱۳۸۵ به تخت جمشید بازگردانده شد.

موزه باغ هرندی
موزه سازهای سنتی
موزه سازهای سنتی دارای ۳۲ عدد ویترین است که از بیش از ۲۵۰ ساز سنتی بی ‌نظیر محافظت می‌ کنند. پنج عدد از سازهای این موزه را استاد حسین مسعود ساخته است. او همچنین تعدادی ساز شامل یک عدد عود، یک عدد سه ‌تار، که استاد نریمان ساخته و یک عدد تنبک، که مربوط به دوره‌ قاجار است و نیز دو عدد ساز که تاریخ ساخت آنها قریب به ۵۰ سال پیش است، به موزه‌ سازهای سنتی کرمان اهدا کرده است.
در این موزه سازهایی از قبیل قیچک، سنتور، قانون، رباب، تنبک، تار، دایره، کمانچه، دوتار خراسان، تنبور کرمانشاه، چنگ، کوزک بم، نی، بربط، کاسوره خوزستان و … وجود دارد که در معرض دید علاقه‌ مندان و بازدید کنندگان قرار می ‌گیرد. موزه‌ سازهای سنتی کرمان دارای بخش اطلاع‌رسانی جهت ارائه خدمات صوتی و تصویری از طریق نرم‌ افزار، سخت ‌افزار، خدمات اینترنتی و ویدیویی است. در این موزه مرکز مطالعه جهت بررسی و پژوهش در زمینه‌ موسیقی سنتی ایران دایر شده است.

سیستم صوتی ویترین ‌ها به بازدید کننده امکان می‌ دهد که ضمن بازدید از سازهای موجود، با نحوه‌ نواختن و نیز نوای ساز استاد های بزرگ موسیقی آشنا شوند. هر ‌سال طبق برنامه ای مشخص، مراسمی با عنوان «شبی با موسیقی سنتی ایران» در این موزه برگذار می ‌شود. در این مراسم استاد ها و پیشکسوتان موسیقی با سازهای قدیمی برنامه‌ های جالبی اجرا می ‌کنند. در کنار ویترین ‌ها و بر روی دیوار نقاشی‌ های خطی زیبایی اجرا شده و تصاویر و اشعار دلنشینی در زمینه‌ موسیقی اصیل ایرانی به چشم می‌ خورد. تصاویر هنرمندان بزرگ و پیشکسوتان موسیقی ایران نیز زینت ‌بخش قسمت ‌های دیگر این موزه است.

حدود ۳۰۰ عکس قدیمی از زمان قاجار با موضوع موسیقی نیز در انبار موزه وجود دارد و تعدادی از آ‌نها به نمایش درآمده ‌اند.

گردشگران خارجی ‌که به موزه سر زده ‌اند، از نبود توضیحات انگلیسی گله مند هستند و به همین دلیل موزه موسیقی اصفهان را ترجیح می ‌دهند.

کاغذ های حاوی توضیحات درباره‌ سازها، به دلیل رطوبت، جمع شده و اثرات نم نیز روی دیوارهای عمارت دیده می ‌شود. این موضوع نشان می‌ دهد که ساختمان عمارت برای موزه مناسب نیست و دمای آن متغیر است که این تغییرات می ‌تواند به سازهایی که داخل موزه نگهداری می ‌شوند، آسیب برساند. ضمن اینکه ویترین ‌ها، که سازها داخل آن‌ها نگهداری می‌ شوند، در واقع طاقچه‌ پنجره‌ عمارت هستند و سازها مقابل نور مستقیم آفتاب قرار گرفته اند.

از اینرو از سال ۱۳۹۵ صحبت‌ هایی مبنی بر اینکه آثار موزه‌ هرندی به کاروانسرای گنجعلی ‌خان منتقل شود، در میان بود؛ اما هنوز این موزه برپا است.

مرتبط:

آبشار کشیت کرمان

گنبد مشتاقیه یا سه گنبدان نمادی از شهر کرمان

کرمان ، دیار کریمان